Study this in the app →

English · हिन्दी · తెలుగు · தமிழ் · മലയാളം · मराठी · ಕನ್ನಡ

The Reserve Bank of India: history, organisation and functions

தமிழில் விளக்கம்

RBI and monetary policy · Part 1 / 2 · Fact-checked on · how we check

Written with AI from the sources listed at the bottom of this page, then fact-checked by a separate AI.

Why India's central bank was set up and when it was nationalised, how its Central Board is formed, and each of its functions with the law behind it: currency issue and the minimum reserve system, banker to governments (ways and means advances), banker and regulator of banks, foreign exchange under FEMA, payment systems, its developmental role, and the transfer of its surplus to the Centre.

Each idea is explained first in Tamil (தமிழ்), ending with the English and Hindi exam terms, followed by the same point in exam English. UPSC Prelims is in English or Hindi, so understand it in Tamil and revise it in English.

ஊரில் எல்லோருடைய பணக் கணக்கையும் பார்த்துக்கொள்ளும் ஒரு பெரியவர் இருப்பதாக நினையுங்கள். நாட்டுக்கு அப்படிப்பட்ட அமைப்புதான் மத்திய வங்கி — நம் நாட்டில் அது இந்திய ரிசர்வ் வங்கி. பணம் என்றால் என்ன, வங்கிகள் அதை எப்படிப் பெருக்குகின்றன என்று முந்தைய அத்தியாயத்தில் பார்த்தோம்; இப்போது முழு அமைப்பையும் கண்காணிக்கும் நிறுவனம். முதல் பகுதி: ஆர்பிஐ ஏன் தொடங்கப்பட்டது, யார் நடத்துகிறார்கள், சட்டம் கொடுத்த வேலைகள் என்ன. இரண்டாம் பகுதி: அதன் முக்கியப் பணியான நாணயக் கொள்கை, அதன் கருவிகள். ஒவ்வொரு பணியையும் அதைக் கொடுத்த சட்டத்துடன் இணைத்துப் பார்ப்போம். (→ English: central bank · हिन्दी: केंद्रीय बैंक)

In exam EnglishEvery modern economy has one institution standing behind its money and its banks. In India it is the Reserve Bank of India (RBI), the country's central bank. The previous chapter showed what money is and how banks create it; this chapter turns to the body that oversees the whole system. Part 1 covers the RBI itself: why it was created, who runs it, and the jobs the law gives it, from issuing notes to keeping the government's accounts. Part 2 covers its most closely watched job, monetary policy, and the instruments it uses. Each function here is tied to the Act that gives it, because Prelims questions often turn on exactly that link.

முன்பு பண வேலை இரண்டு கைகளில் இருந்தது: நோட்டுகளை அரசு வெளியிட்டது, சில வங்கி வேலைகளை இம்பீரியல் வங்கி செய்தது. ஒரு வீட்டில் சமையலை ஒருவர், மளிகை வாங்குவதை இன்னொருவர் தனித்தனியாகப் பார்த்தால் குழப்பம் வருவது போல. 1926 ஹில்டன் யங் ஆணையம் இரண்டையும் ஒரே அமைப்பிடம் கொடுக்கச் சொன்னது. 1934 சட்டப்படி 1935 ஏப்ரல் 1 அன்று ஆர்பிஐ தொடங்கியது — முதலில் தனியார் பங்குதாரர்களின் வங்கி, அலுவலகம் கல்கத்தாவில், 1937-ல் பம்பாய்க்கு மாறியது. சுதந்திரத்துக்குப் பின் நாட்டின் தேவைக்காக 1949 ஜனவரி 1 அன்று நாட்டுடைமையாக்கப்பட்டது. முதல் ஆளுநர் ஆஸ்போர்ன் ஸ்மித், முதல் இந்திய ஆளுநர் சி.டி. தேஷ்முக் (1943). (→ English: nationalisation of the RBI · हिन्दी: आरबीआई का राष्ट्रीयकरण)

In exam EnglishThe case for a separate central bank came from the Royal Commission on Indian Currency and Finance of 1926, usually called the Hilton Young Commission. Control over money was then divided: the government issued currency, while the Imperial Bank of India did some banking work for it. The Commission wanted one body to manage both. The Central Legislature passed the Reserve Bank of India Act in 1934, and the RBI opened on 1 April 1935 as a shareholders' bank owned by private investors, with its central office in Calcutta; the office moved to Bombay in 1937. After independence the government wanted the central bank to serve national policy rather than private owners, so the Reserve Bank (Transfer to Public Ownership) Act, 1948 nationalised it from 1 January 1949. Its first Governor was Sir Osborne Smith; C.D. Deshmukh became the first Indian Governor in 1943.

ஒரு பெரிய கூட்டுறவுச் சங்கத்துக்கு நிர்வாகக் குழு இருப்பது போல, ஆர்பிஐக்குப் பிரிவு 8-ன்படி மத்திய வாரியம் உண்டு. அதில் ஆளுநர், அதிகபட்சம் நான்கு துணை ஆளுநர்கள் முழுநேர அதிகாரிகள்; மேலும் மத்திய அரசு நியமிப்பவர்கள் — நான்கு உள்ளூர் வாரியங்களிலிருந்து (மும்பை, கொல்கத்தா, புது தில்லி, சென்னை) நால்வர், பல துறை வல்லுநர்கள் பத்துப் பேர், இரண்டு அரசு அதிகாரிகள். ஆளுநரை மத்திய அரசு ஐந்து ஆண்டுகள் வரை நியமிக்கிறது, மீண்டும் நியமிக்கலாம். பிரிவு 7-ன்படி ஆளுநரைக் கலந்தாலோசித்து அரசு உத்தரவுகள் தரலாம் — இது அவசர அதிகாரம், அன்றாடக் கட்டுப்பாடு அல்ல. வங்கிக் கண்காணிப்புக்கு 1994-ல் நிதிக் கண்காணிப்பு வாரியம் வந்தது. கணக்கு ஆண்டு இப்போது ஏப்ரல்–மார்ச். (→ English: Central Board of Directors · हिन्दी: केंद्रीय निदेशक बोर्ड)

In exam EnglishUnder section 8 of the RBI Act, the RBI is governed by a Central Board of Directors: the Governor and not more than four Deputy Governors, who are full-time officials, plus directors nominated by the Central Government. Four of these come from the RBI's Local Boards (Mumbai, Kolkata, New Delhi and Chennai), ten are experts from fields such as banking, industry, agriculture and economics, and two are government officials. The Central Government appoints the Governor and Deputy Governors for terms of up to five years, with reappointment allowed. Section 7 lets the government, after consulting the Governor, give the RBI directions in the public interest; it is a reserve power, not a means of daily control. Bank supervision is guided by the Board for Financial Supervision, formed in 1994 as a committee of the Central Board. The RBI's accounting year, once July–June, now runs April–March; 2020-21 was a nine-month transition year.

நோட்டுகளை அச்சிட்டு வழங்குவது ஆர்பிஐயின் பழைய வேலை. பிரிவு 22: வங்கி நோட்டுகளை ஆர்பிஐ மட்டுமே வெளியிடும்; நாணயங்களையும் ₹1 நோட்டையும் அரசு வெளியிடும். நோட்டுக் கணக்கு தனி 'வெளியீட்டுத் துறை'யில் — வீட்டில் பண்டிகைச் செலவுப் பணத்தைத் தனிப் பெட்டியில் வைப்பது போல. முன்பு வெளியிட்ட நோட்டுகளுக்கு ஒரு குறிப்பிட்ட பங்கு தங்கம் இருக்க வேண்டும். 1956 திருத்தம் 'குறைந்தபட்ச இருப்பு' முறையைக் கொண்டுவந்தது: குறைந்தது ₹200 கோடி தங்கமும் அந்நியச் செலாவணியும், அதில் ₹115 கோடி தங்கம். அதற்கு மேல் எத்தனை நோட்டு என்பது பொருளாதாரத் தேவையைப் பொறுத்தது. வங்கிகளின் நாணயப் பெட்டகங்கள் வழியே விநியோகம், பழைய நோட்டுகள் திரும்பப் பெறுதல். 2022 முதல் டிஜிட்டல் ரூபாய் (இ₹) சோதனை. (→ English: minimum reserve system · हिन्दी: न्यूनतम आरक्षित प्रणाली)

In exam EnglishManaging the currency is the RBI's oldest function. Section 22 of the RBI Act gives it the sole right to issue bank notes in India; coins and the ₹1 note come from the Government. Section 23 keeps note issue in a separate Issue Department, apart from the Banking Department, so that the assets backing the notes are accounted for on their own. Under the old proportional reserve system those assets had to equal a fixed share of the notes in circulation. An amendment of 1956 brought in the minimum reserve system: the RBI must hold gold and foreign exchange worth at least ₹200 crore, of which at least ₹115 crore must be gold, and above that floor note issue follows the economy's needs rather than the size of the gold stock. The RBI decides how many notes of each denomination are needed, has them printed, distributes them through currency chests kept by banks and withdraws soiled notes. Since 2022 the RBI Act also covers notes in digital form, which allowed the digital rupee (e₹) pilots that began in November and December 2022.

அரசுகளுக்கு ஆர்பிஐ வங்கியாளர்: கணக்குகள், கடன் நிர்வாகம், வட்டி செலுத்துதல் எல்லாம் அதுதான். சம்பள நாள் வந்துவிட்டது, ஆனால் வரிப் பணம் இன்னும் வரவில்லை என்று வைத்துக்கொள்ளுங்கள் — சில வாரங்களின் இடைவெளிக்காக ஆர்பிஐ வழிவகை முன்பணம் தருகிறது, மூன்று மாதங்களுக்குள் திருப்பித் தர வேண்டும். வரம்பைத் தாண்டினால் ஓவர்டிராஃப்ட், அதிக வட்டி. 1997-க்கு முன் மத்திய அரசு பற்றாக்குறையை 'அட்ஹாக் கருவூல பில்'களால் நிரப்பியது — ஆர்பிஐ புதுப் பணம் உருவாக்கி வாங்கியது, விலைகள் ஏறின. 1997 ஏப்ரல் 1 முதல் அவை நின்றன. FRBM சட்டம் (2003) பிரிவு 5: 2006-07 முதல் மத்திய அரசு புதிதாக விற்கும் பத்திரங்களை ஆர்பிஐ நேரடியாக வாங்கக் கூடாது, தேசியப் பேரிடர் போன்ற சிறப்புச் சூழல் தவிர. (→ English: ways and means advances · हिन्दी: अर्थोपाय अग्रिम)

In exam EnglishThe RBI is also banker to the governments. Sections 20 and 21 of the RBI Act require it to receive and pay money for the Central Government and to manage its public debt; section 21A lets it do the same for the states by agreement. It keeps their accounts, sells their treasury bills and dated securities, and services their debt. When spending runs ahead of receipts for a few weeks, it lends through ways and means advances (WMA), temporary advances that section 17(5) requires to be repaid within three months; borrowing above the agreed limit becomes a costlier overdraft. WMA replaced a riskier practice. Until 1997 the Centre covered its deficits with ad hoc treasury bills that the RBI absorbed by creating new money, an automatic monetisation of the deficit that fed inflation. Agreements of 1994 and 1997 ended ad hoc bills from 1 April 1997, and section 5 of the FRBM Act, 2003 barred the RBI from buying the Centre's securities in primary issues from 2006-07, except on special grounds that the Act lists, such as a national calamity.

நாம் வங்கியில் கணக்கு வைப்பது போல, ஒவ்வொரு பட்டியலிடப்பட்ட வங்கியும் ஆர்பிஐயில் கணக்கு வைத்து, மற்ற வங்கிகளுடன் கணக்குகளை அங்கேயே தீர்க்கிறது. ஒரு நல்ல வங்கியைப் பற்றி வதந்தி பரவி எல்லோரும் ஒரே நேரத்தில் பணம் எடுத்தால் — வங்கி திவாலாகவில்லை, ஆனால் அந்த நேரத்தில் கையில் ரொக்கம் இல்லை. அப்போது இறுதிக் கடன் வழங்குநர் ஆன ஆர்பிஐ கடன் தந்து காப்பாற்றுகிறது, பயம் மற்ற வங்கிகளுக்குப் பரவாமல். வங்கி ஒழுங்குமுறைச் சட்டம் 1949-ன் கீழ் உரிமம், தலைமை அதிகாரி நியமன ஒப்புதல், மூலதன விதிகள், ஆய்வு, பலவீன வங்கிக்குக் கட்டுப்பாடு அல்லது இணைப்பு. 2020 திருத்தம் நகர்ப்புற, பல மாநிலக் கூட்டுறவு வங்கிகளை அதிகக் கட்டுப்பாட்டுக்குள் கொண்டுவந்தது. வங்கியல்லாத நிதி நிறுவனங்கள் பிரிவு 45IA-ன்படி ஆர்பிஐயில் பதிவு செய்ய வேண்டும். (→ English: lender of last resort · हिन्दी: अंतिम ऋणदाता)

In exam EnglishBanks, in turn, bank with the RBI. Every scheduled bank keeps its cash reserve balance with the RBI and settles payments with other banks through that account. When a sound bank suddenly runs short of cash, say because frightened depositors all withdraw at once, the RBI can lend to it as the lender of last resort, so that a passing shortage does not sink a solvent bank and spread panic to others. Under the Banking Regulation Act, 1949 the RBI is also the main regulator and supervisor of banks: it issues licences, approves the appointment of chief executives, sets capital norms, inspects banks, and can restrict a weak bank's business or arrange its merger. The Banking Regulation (Amendment) Act, 2020 brought urban and multi-state cooperative banks under much fuller RBI regulation. Non-banking financial companies come under Chapter IIIB of the RBI Act, whose section 45IA requires them to register with the RBI before doing business.

அந்நியச் செலாவணியை ஆர்பிஐ நிர்வகிக்கிறது. பழைய FERA (1973)-ல் அந்நியச் செலாவணித் தவறு குற்றம், அனுமதி இல்லாதது எல்லாம் தடை — காவல் நிலைய அணுகுமுறை. FEMA (1999)-ல் பெரும்பாலான மீறல்கள் சிவில் விஷயங்கள், வணிகத்தை எளிதாக்குவதே நோக்கம். ஆர்பிஐயிடம் நாட்டின் அந்நியச் செலாவணி இருப்பு — அந்நிய நாணயச் சொத்துகள், தங்கம், SDR, ஐஎம்எஃப்-ல் இருப்புப் பங்கு. ரூபாய் மதிப்பைச் சந்தை தீர்மானிக்கிறது. அந்நிய முதலீட்டாளர்கள் திடீரென்று பணத்தைத் திரும்ப எடுத்து ரூபாய் சரிந்தால், ஆர்பிஐ டாலர்களை விற்று அதிர்வைக் குறைக்கிறது — ஒரு நிலையான விகிதத்தில் கட்டிப்போடாமல். (→ English: foreign exchange reserves · हिन्दी: विदेशी मुद्रा भंडार)

In exam EnglishThe RBI manages foreign exchange under the Foreign Exchange Management Act, 1999 (FEMA), which replaced the Foreign Exchange Regulation Act, 1973 (FERA). FERA treated foreign exchange offences as crimes and assumed that every transaction was banned unless permitted; FEMA treats most violations as civil matters and aims to make external trade and payments easier. Under FEMA the RBI, in consultation with the government, frames the rules for current and capital account transactions and authorises dealers in foreign currency. It is also custodian of India's foreign exchange reserves, made up of foreign currency assets, gold, Special Drawing Rights and the reserve tranche position with the International Monetary Fund. The rupee's exchange rate is market-determined, but the RBI buys or sells dollars to smooth sharp swings. If foreign investors pull money out quickly and the rupee falls steeply, the RBI can sell dollars from its reserves to calm the market, without holding the rupee at any fixed level.

பணம் ஒரு கணக்கிலிருந்து இன்னொரு கணக்குக்குப் பாதுகாப்பாகப் போக வேண்டும். 2007 பணம் செலுத்துதல் சட்டம் ஆர்பிஐயைப் பணம் செலுத்தும் அமைப்புகளின் ஒழுங்குமுறையாளராக்கியது. பெரிய தொகைக்கு RTGS — ஒவ்வொரு பரிமாற்றமும் உடனே, தனியாக; NEFT — தொகுதிகளாக. இரண்டையும் ஆர்பிஐ நடத்துகிறது; NEFT 2019 டிசம்பர் முதல், RTGS 2020 டிசம்பர் முதல் 24 மணி நேரமும். சிறு பரிமாற்றங்களுக்கு ஆர்பிஐயும் வங்கிகள் சங்கமும் சேர்ந்து 2008-ல் NPCI-ஐ அமைத்தன — லாப நோக்கற்ற நிறுவனம்; ரூபே, IMPS, 2016-ல் வந்த UPI அதுதான் நடத்துகிறது. சாலை விதிகளைப் போக்குவரத்துக் காவல்துறை (ஆர்பிஐ) வகுக்க, பேருந்துகளை வேறு நிறுவனம் (NPCI) ஓட்டுவது போல. (→ English: payment systems · हिन्दी: भुगतान प्रणालियाँ)

In exam EnglishMoney also needs safe ways to move between accounts. The Payment and Settlement Systems Act, 2007 makes the RBI the regulator of payment systems, with a Board for Regulation and Supervision of Payment and Settlement Systems overseeing the work. The RBI itself runs the two large interbank systems: Real Time Gross Settlement (RTGS), which settles each high-value payment individually the moment it is made, and National Electronic Funds Transfer (NEFT), which settles in batches. NEFT became available round the clock in December 2019 and RTGS in December 2020. For retail payments, the RBI and the Indian Banks' Association promoted the National Payments Corporation of India (NPCI) in 2008, a not-for-profit company that runs RuPay cards, the Immediate Payment Service (IMPS) and the Unified Payments Interface (UPI), launched in 2016. So the RBI licenses operators and writes the rules, while NPCI and the banks run the everyday retail systems.

சுதந்திரம் கிடைத்தபோது விவசாயிகளுக்கும் சிறு தொழில்களுக்கும் கடன் தரும் நிறுவனங்கள் குறைவு. அதனால் ஆர்பிஐ புதிய நிறுவனங்களுக்குத் தாய் போலச் செயல்பட்டது: 1964-ல் IDBI (முதலில் ஆர்பிஐயின் துணை நிறுவனம்), அதே ஆண்டு UTI; 1982-ல் விவசாய, கிராமக் கடன் வேலை NABARD-க்குச் சென்றது; 1988-ல் தேசிய வீட்டுவசதி வங்கி. 1969 முன்னோடி வங்கித் திட்டம்: ஒவ்வொரு மாவட்டத்திலும் ஒரு வங்கி கடன் திட்டமிடலில் முன்னின்று வழிநடத்தும் — ஊர்ப் பெரியண்ணன் போல. இப்போது நிதி உள்ளடக்கம், நிதி அறிவு இயக்கங்கள். புகார்களுக்கு 2021 நவம்பர் 12 அன்று 'ஒரே நாடு, ஒரே குறைதீர்ப்பாளர்' திட்டம் — வங்கி, வங்கியல்லா நிதி நிறுவனம், பணம் செலுத்தும் நிறுவனங்கள் மீது ஒரே இடத்தில் புகார். (→ English: Integrated Ombudsman Scheme · हिन्दी: एकीकृत लोकपाल योजना)

In exam EnglishThe RBI was also given a developmental role, because independent India lacked institutions willing to lend to farmers, small industry and long-term projects. It helped build several: the Industrial Development Bank of India, set up in 1964 as an RBI subsidiary; the Unit Trust of India, which began work the same year; the National Bank for Agriculture and Rural Development (NABARD), which took over the RBI's agricultural and rural credit work in 1982; and the National Housing Bank, set up in 1988. Under the Lead Bank Scheme of 1969, one bank in each district leads credit planning there. The same spirit continues in financial inclusion and financial literacy drives. For customers, the Reserve Bank – Integrated Ombudsman Scheme, launched on 12 November 2021, gives one place to complain about banks, non-banking financial companies and payment system participants, replacing three separate schemes with a single 'one nation, one ombudsman' arrangement.

ஆர்பிஐயிடம் உள்ள அரசுப் பத்திரங்கள், அந்நியச் சொத்துகள் மீதான வட்டியே அதன் வருமானம். செலவுகள், முன்னெச்சரிக்கை இருப்பு போக மீதி லாபத்தைப் பிரிவு 47-ன்படி மத்திய அரசுக்குத் தர வேண்டும். விவசாயி அறுவடைக்குப் பின் அடுத்த ஆண்டு விதைக்குக் கொஞ்சம் ஒதுக்கி, மீதியை வீட்டுக்குத் தருவது போல. எவ்வளவு ஒதுக்க வேண்டும் என்பதே விவாதம். பிமல் ஜலான் குழு (2019): இருப்புநிலைக் குறிப்பில் 5.5–6.5% அவசர இடர் இருப்பு; அதன்படி 2019 ஆகஸ்டில் ₹1.76 லட்சம் கோடி. 2025 மே மாதம் வரம்பை 4.5–7.5% ஆக மாற்றி, 7.5%-ல் வைத்து, 2024-25-க்கு ₹2.69 லட்சம் கோடி மாற்றம். பட்ஜெட்டில் இது வரியல்லா வருவாய். (→ English: surplus transfer · हिन्दी: अधिशेष अंतरण)

In exam EnglishThe RBI earns mainly from interest on the government securities and foreign assets it holds. After meeting its costs and providing for reserves and contingencies, section 47 of the RBI Act requires it to pay the balance of its profits to the Central Government. How large a cushion to keep is debated, since sharp moves in the rupee or in bond prices can cause the RBI losses. The Expert Committee to Review the Extant Economic Capital Framework, chaired by Bimal Jalan, reported in 2019 and recommended a Contingent Risk Buffer of 5.5 to 6.5 per cent of the RBI's balance sheet; on that basis ₹1.76 lakh crore was transferred to the government in August 2019. In May 2025 the Central Board widened the buffer range to 4.5 to 7.5 per cent, kept the buffer at 7.5 per cent and approved a transfer of ₹2.69 lakh crore for 2024-25. In the Union Budget this surplus is a non-tax revenue receipt.

மொத்தத்தில் ஆர்பிஐக்குப் பல பாத்திரங்கள்: நோட்டு வெளியீட்டாளர், அரசுகளின் வங்கியாளர், வங்கிகளின் வங்கியாளரும் ஒழுங்குமுறையாளரும், அந்நியச் செலாவணி மேலாளர், பணப் பரிமாற்றக் கண்காணிப்பாளர், நிறுவனங்களை உருவாக்குபவர். ஒரு குடும்பத் தலைவருக்குப் பல பொறுப்புகள் இருந்தால் சில நேரம் அவை மோதுவது போல — கடன் மேலாளராகக் குறைந்த வட்டியை விரும்பும், விலை நிலைத்தன்மைக்காக வட்டியை உயர்த்த வேண்டியிருக்கலாம். அதனால் 2016 முதல் சட்டம் நாணயக் கொள்கைக்குத் தெளிவான முதன்மை நோக்கமும் விகிதத்தை முடிவு செய்யும் குழுவும் தந்தது — அது இரண்டாம் பகுதி. ஒவ்வொரு பணிக்கும்: எந்தச் சட்டம் கொடுத்தது, ஆர்பிஐ தனியாகச் செய்கிறதா அரசுடன் சேர்ந்தா? (→ English: monetary policy · हिन्दी: मौद्रिक नीति)

In exam EnglishPut together, the RBI wears many hats: issuer of currency, banker to governments, banker and regulator of banks, manager of foreign exchange, overseer of payments and builder of institutions. The table lists the main functions with the law behind each. Some roles pull against each other. As manager of government debt the RBI would like borrowing to stay cheap, but price stability may require higher interest rates; as regulator it wants banks safe, but as lender of last resort it may have to support them in a crisis. Such tensions are one reason why the law since 2016 gives monetary policy a clear primary objective and a committee to set the policy rate, the subject of Part 2. For each function in this part, ask which Act gives the power and whether the RBI acts alone or together with the government.
Main functions of the RBI and the law behind each
FunctionMain legal basisWhat it involves
Currency issueRBI Act s.22, s.23; minimum reserve system (1956)Sole issuer of bank notes; ₹1 note and coins issued by the Government
Banker to governmentsRBI Act ss.20, 21, 21A; s.17(5)Accounts, debt management, ways and means advances (repayable within 3 months)
Banker to banksRBI Act s.42; s.17Holds banks' cash reserves, settles interbank payments, lender of last resort
Regulator of banksBanking Regulation Act, 1949 (amended 2020)Licences, inspection, capital norms; fuller control of cooperative banks since 2020
Regulator of NBFCsRBI Act, Chapter IIIB (s.45IA)Registration and regulation of non-banking financial companies
Foreign exchangeFEMA, 1999Rules for forex transactions; custodian of forex reserves
Payment systemsPayment and Settlement Systems Act, 2007Regulates payment systems; runs RTGS and NEFT
Monetary policyRBI Act, Chapter IIIF (added 2016)Price stability while keeping growth in mind (Part 2)

Exam traps

Recap

Practice questions

Q1. In which year did the Reserve Bank of India pass into public ownership?

  1. 1935
  2. 1949
  3. 1955
  4. 1969
Show answer

Answer: B. 1949

The Reserve Bank (Transfer to Public Ownership) Act, 1948 nationalised the RBI from 1 January 1949. 1935 is when it began work as a shareholders' bank, 1955 is when the State Bank of India was formed, and 1969 is when 14 commercial banks were nationalised.

Q2. Consider the following statements about note issue in India:
1. Under the minimum reserve system the RBI must hold gold and foreign exchange of at least ₹200 crore, of which gold must be worth at least ₹115 crore.
2. The RBI issues the ₹1 note.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: A. 1 only

Statement 1 is right: that is the floor set by the 1956 amendment. Statement 2 is wrong: the ₹1 note, like coins, is issued by the Government of India. So '2 only', 'both' and 'neither' are wrong.

Q3. Consider the following statements:
1. Ways and means advances from the RBI to the Central Government must be repaid within three months.
2. Before April 1997 the Centre could finance its deficit through ad hoc treasury bills taken up by the RBI.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: C. Both 1 and 2

Both are right. Section 17(5) of the RBI Act limits ways and means advances to three months, and ad hoc treasury bills were used to monetise the deficit until agreements ended them from 1 April 1997. So '1 only', '2 only' and 'neither' are wrong.

Q4. Match List I (law) with List II (what it deals with):
List I
A. Payment and Settlement Systems Act, 2007
B. Foreign Exchange Management Act, 1999
C. Banking Regulation Act, 1949
D. Chapter IIIB of the RBI Act, 1934
List II
1. Registration of non-banking financial companies
2. Regulation of payment systems
3. Foreign exchange transactions
4. Licensing of banks
Select the correct answer using the code given below:

  1. A-2, B-3, C-4, D-1
  2. A-3, B-2, C-1, D-4
  3. A-2, B-3, C-1, D-4
  4. A-4, B-3, C-2, D-1
Show answer

Answer: A. A-2, B-3, C-4, D-1

The 2007 Act covers payment systems (A-2), FEMA covers foreign exchange (B-3), the Banking Regulation Act covers bank licensing (C-4), and Chapter IIIB (s.45IA) requires NBFCs to register (D-1). The second code swaps payments and forex, the third swaps banks and NBFCs, and the fourth gives payments to the Banking Regulation Act.

Q5. The Unified Payments Interface (UPI) is operated by which one of the following?

  1. The Reserve Bank of India
  2. The National Payments Corporation of India
  3. The Securities and Exchange Board of India
  4. NABARD
Show answer

Answer: B. The National Payments Corporation of India

UPI, launched in 2016, is run by NPCI, the not-for-profit company promoted by the RBI and the Indian Banks' Association in 2008. The RBI regulates payment systems and itself runs RTGS and NEFT, but not UPI; SEBI regulates securities markets; NABARD deals with rural credit.

Q6. Consider the following statements about the RBI's Central Board:
1. The Governor and the Deputy Governors are appointed by the Central Government for terms not exceeding five years.
2. The Board may have up to six Deputy Governors.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: A. 1 only

Statement 1 is right under section 8 of the RBI Act. Statement 2 is wrong: the Act allows not more than four Deputy Governors. So '2 only', 'both' and 'neither' are wrong.

Q7. The Bimal Jalan Committee (2019) made recommendations on which one of the following?

  1. The flexible inflation targeting framework
  2. The economic capital framework of the RBI
  3. The licensing of small finance banks
  4. The base year of the GDP series
Show answer

Answer: B. The economic capital framework of the RBI

The Jalan Committee reviewed how much capital and risk buffer the RBI should hold and how much surplus it should pass to the government. Inflation targeting came from the Urjit Patel Committee (2014); small finance bank licensing and the GDP base year were not its subject.

Q8. Consider the following statements:
1. As lender of last resort, the RBI lends to a sound bank facing a sudden shortage of cash.
2. The Reserve Bank – Integrated Ombudsman Scheme covers complaints against public sector banks only.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: A. 1 only

Statement 1 is right: that is the purpose of the lender-of-last-resort role. Statement 2 is wrong: the 2021 scheme covers banks in general, non-banking financial companies and payment system participants. So '2 only', 'both' and 'neither' are wrong.

All partsNext: Part 2 →

Study this in the Upscore app to keep notes, save it for revision, track your practice scores and follow a plan to the exam date. It's free.

Study this in the app →

Sources