Study this in the app →

English · हिन्दी · తెలుగు · தமிழ் · മലയാളം · मराठी · ಕನ್ನಡ

The balance of payments: accounts, deficits, the 1991 crisis and convertibility

தமிழில் விளக்கம்

External sector · Part 1 / 1 · Fact-checked on · how we check

Written with AI from the sources listed at the bottom of this page, then fact-checked by a separate AI.

What the balance of payments records and why it always balances, residents versus citizens, the current account (goods, services, primary and secondary income, remittances), the capital and financial accounts in BPM6 and in India's standard format, errors and omissions and the overall balance, how a current account deficit is financed, twin deficits and the 2013 taper tantrum, the 1991 crisis, the Rangarajan committee, current account convertibility (1994) and the Tarapore committees on capital account convertibility.

Each idea is explained first in Tamil (தமிழ்), ending with the English and Hindi exam terms, followed by the same point in exam English. UPSC Prelims is in English or Hindi, so understand it in Tamil and revise it in English.

ஒரு குடும்பம் வெளியாட்களுடன் செய்யும் எல்லாக் கொடுக்கல் வாங்கலையும் ஒரு நோட்டில் எழுதி வைப்பதாக நினையுங்கள் — வாங்கியது, விற்றது, உறவினர் அனுப்பிய பணம், வாங்கிய கடன். நாட்டுக்கு அப்படிப்பட்ட நோட்டுதான் செலுத்துகைச் சமநிலை. நாம் கச்சா எண்ணெய் வாங்குகிறோம், மென்பொருள் சேவைகளை விற்கிறோம், வெளிநாட்டில் வேலை செய்பவர்கள் வீட்டுக்குப் பணம் அனுப்புகிறார்கள். இந்தப் பகுதியில் அந்த நோட்டு எப்படித் தயாராகிறது, நடப்புக் கணக்குப் பற்றாக்குறை எப்படிச் சரிசெய்யப்படுகிறது, 1991 நெருக்கடி ஏன் வந்தது என்று பார்ப்போம். இரண்டாம் பகுதியில் மாற்று விகிதம், அந்நியச் செலாவணி இருப்பு. (→ English: balance of payments · हिन्दी: भुगतान संतुलन)

In exam EnglishIndia deals with the rest of the world every day: it buys crude oil and electronics, sells software services and medicines, receives money sent home by workers abroad, and borrows and invests across borders. The balance of payments is the record that keeps track of all of this. This chapter on the external sector has two parts. Part 1 explains how the balance of payments is put together, what each of its accounts shows, how a current account deficit is paid for, why India ran into a crisis in 1991 and how the rupee was then made convertible step by step. Part 2 turns to the exchange rate, the foreign exchange reserves and the different forms of foreign capital. Prelims questions often ask whether a given item belongs on the current side or the capital side, so that distinction runs through this part.

துபாயில் பத்து ஆண்டுகளாக வசிக்கும் நம் ஊர் பொறியாளர் இந்தக் கணக்கில் 'வெளியாள்'; நம் நாட்டில் இயங்கும் வெளிநாட்டு நிறுவனக் கிளை 'உள்ளாள்'. பார்ப்பது குடியுரிமை அல்ல, எங்கே வசிக்கிறார் என்பதுதான். ஒவ்வொரு கொடுக்கல் வாங்கலும் இரண்டு முறை எழுதப்படுகிறது — ஒருமுறை வரவு, ஒருமுறை செலவு. அதனால் முழுச் செலுத்துகைச் சமநிலை எப்போதும் சமமாகவே இருக்கும்; 'பற்றாக்குறை' என்பது அதன் ஒரு பகுதியில் மட்டுமே. இந்தக் கணக்கை ரிசர்வ் வங்கி மூன்று மாதத்துக்கு ஒருமுறை வெளியிடுகிறது. (→ English: balance of payments · हिन्दी: भुगतान संतुलन)

In exam EnglishThe balance of payments is a systematic statement of every economic transaction between the residents of a country and the rest of the world over a period, usually a quarter or a year. What counts is residence, not citizenship: an Indian engineer who has lived and worked in Dubai for years is a non-resident for these accounts, while the Indian branch of a foreign company is a resident. Each transaction is entered twice, once as a credit and once as a debit, so the full statement must balance; a 'deficit' therefore always refers to one part of it, never to the whole. In India the Reserve Bank of India compiles the data and releases them every quarter, broadly following the sixth edition of the IMF's Balance of Payments Manual, known as BPM6.

நடப்புக் கணக்கு என்றால் 'இப்போதே முடிந்துவிடும்' கணக்குகள் — பொருட்கள், சேவைகள், வருமானம், அன்பளிப்பு; இவற்றில் எதுவும் பின்னால் திருப்பித் தர வேண்டிய கடன் அல்ல. நாம் பொருள் விற்றால் பணம் உள்ளே (வரவு), வாங்கினால் பணம் வெளியே (செலவு). குஜராத்தில் ஒரு சுத்திகரிப்பு ஆலை வெளிநாட்டுக் கச்சா எண்ணெய் வாங்கினால் அது செலவுப் பக்கம். எண்ணெய், தங்கம், மின்னணுப் பொருட்களை அதிகம் வாங்குவதால் பொருள் வணிகத்தில் நமக்குப் பெரும்பாலும் பற்றாக்குறைதான். (→ English: current account · हिन्दी: चालू खाता)

In exam EnglishThe current account records flows of goods, services, income and transfers, none of which creates a claim that has to be repaid later. Its largest piece is merchandise or 'visible' trade: exports of goods are credits because foreigners pay India, and imports are debits because India pays foreigners. The difference between the two is the trade balance. India has run a deficit on goods trade in almost every year, mainly because it imports most of the crude oil it uses, along with gold, electronics and machinery, while its goods exports, though spread over many products, are smaller in value. Suppose a refinery in Gujarat buys a cargo of crude from abroad: the payment is entered as a debit on the goods account when ownership passes to the Indian buyer.

கண்ணுக்குத் தெரியாத கொடுக்கல் வாங்கல்களே புலனாகா இனங்கள் — எல்லையைத் தாண்டி எந்தப் பெட்டியும் போவதில்லை. சென்னையில் ஒரு ஐடி நிறுவனம் அமெரிக்க நிறுவனத்துக்கு மென்பொருள் எழுதிக் கொடுத்தால் அது சேவை ஏற்றுமதி. வெளிநாட்டு முதலீட்டின் வட்டி, ஈவுத்தொகை முதன்மை வருமானம். வளைகுடாவில் வேலை செய்யும் அண்ணன் வீட்டுக்கு அனுப்பும் பணம் — வெளிநாட்டுப் பணவரவு — திருப்பித் தர வேண்டாத பரிமாற்றம். சேவை உபரியும் இந்தப் பணமும் சேர்ந்து பொருள் பற்றாக்குறையின் பெரும்பகுதியை ஈடுசெய்கின்றன. (→ English: invisibles, remittances · हिन्दी: अदृश्य मदें, विप्रेषण)

In exam EnglishThe rest of the current account is called invisibles, because nothing physical crosses the border. It has three parts. Services cover software and IT-enabled services, business consulting, travel, transport and insurance; India earns a large surplus here, led by computer services. Primary income is the return on factors of production: interest and dividends earned on or paid for cross-border investment, and the pay of workers employed abroad for short spells. Secondary income records transfers for which nothing is given in return, the biggest being remittances sent home by Indians working abroad; World Bank data have placed India at the top of the world's remittance receivers in recent years. Together, the services surplus and remittances pay for a large share of the goods deficit described above.

நடப்புக் கணக்கில் 'அப்போதே முடியும்' கணக்குகள் என்றால், மூலதனக் கணக்கில் 'பின்னால் திரும்பி வரும் அல்லது திருப்பித் தர வேண்டிய' கணக்குகள். வெளிநாட்டு வங்கி நம் நிறுவனத்துக்குக் கடன் தந்தால், வெளிநாட்டவர் நம் பங்குகளை வாங்கினால், இங்கே தொழிற்சாலை அமைத்தால் — எல்லாம் இங்கேதான். சர்வதேச முறையில் இவற்றை 'நிதிக் கணக்கு' என்றும், சிறிய பகுதியை (கடன் தள்ளுபடி, தூதரகத்துக்கான நிலம்) மட்டும் மூலதனக் கணக்கு என்றும் சொல்வார்கள். நம் நாட்டின் பழைய முறையில் எல்லாவற்றையும் சேர்த்து மூலதனக் கணக்கு என்கிறார்கள். (→ English: capital account · हिन्दी: पूँजी खाता)

In exam EnglishTransactions in assets and liabilities are recorded outside the current account. Under BPM6, the narrow capital account contains only capital transfers, such as the forgiveness of a debt, and the purchase or sale of non-produced, non-financial assets, such as land bought for an embassy or a brand name; it is usually tiny. Almost everything else sits in the financial account: direct investment, portfolio investment, financial derivatives, 'other investment' such as loans, trade credit and bank deposits, and reserve assets. The RBI also publishes India's long-standing standard format, in which 'capital account' is used in a broad sense for foreign investment, loans, banking capital, rupee debt service and other capital. When an Indian exam question speaks of the capital account, it usually means this broad sense: flows that create a claim on, or a liability to, the rest of the world.
What goes where in the balance of payments (BPM6 layout)
AccountMain itemsExample
Current: goodsMerchandise exports and importsA refinery imports crude oil
Current: servicesSoftware, business services, travel, transport, insuranceAn IT firm bills a foreign client
Current: primary incomeInterest, dividends, pay of short-term workers abroadDividend paid to a foreign shareholder
Current: secondary incomeTransfers with nothing in returnA worker in the Gulf sends money home
Capital account (narrow)Capital transfers; non-produced non-financial assetsDebt forgiveness; land bought for an embassy
Financial accountDirect, portfolio and other investment, derivatives, reserve assetsA foreign firm builds a plant; a foreign fund buys shares

சுங்கம், வங்கிகள், நிறுவனங்கள் — இத்தனை இடங்களிலிருந்து கணக்குகள் வருவதால் அவை முழுமையாகப் பொருந்துவதில்லை; அந்த வேறுபாட்டை 'பிழைகளும் விடுபாடுகளும்' என்று எழுதுகிறார்கள். நடப்புக் கணக்கும் மூலதனக் கணக்கும் சேர்ந்தால் ஒட்டுமொத்த நிலை கிடைக்கும். உபரி இருந்தால் ரிசர்வ் வங்கியின் அந்நியச் செலாவணி இருப்பு கூடும், பற்றாக்குறை என்றால் குறையும் — வீட்டில் மாத இறுதியில் பணம் மிஞ்சினால் பீரோவில் வைப்பது, குறைந்தால் பீரோவிலிருந்து எடுப்பது போல. அதனால்தான் பொருள் வணிகத்தில் பற்றாக்குறை இருந்தாலும் வெளிநாட்டு முதலீடு அதிகம் வந்தால் மொத்தத்தில் உபரி வரலாம். (→ English: foreign exchange reserves · हिन्दी: विदेशी मुद्रा भंडार)

In exam EnglishBecause the data come from many sources, such as customs, banks and companies, the recorded credits and debits never match exactly, and the gap is shown as 'errors and omissions'. Economists also separate autonomous transactions, which happen for their own sake (a firm exporting, an investor buying shares), from accommodating ones, which take place only to settle the gap left by the autonomous ones. Adding the current account, the capital account and errors and omissions gives the overall balance. If it is in surplus, foreign currency is left over and the RBI's foreign exchange reserves rise; if it is in deficit, reserves are drawn down. In the RBI's tables a rise in reserves is shown with a minus sign, because it is a use of funds. This is also why a country can run a trade deficit and still record an overall surplus: capital inflows more than cover the current account gap.

நடப்புக் கணக்குப் பற்றாக்குறை என்றால் நாம் வெளியே கொடுப்பது, உள்ளே வருவதைவிட அதிகம். ஒரு விவசாயி புதிய டிராக்டருக்காகக் கடன் வாங்கினால் அது கெட்டதல்ல — அந்த டிராக்டர் பின்னால் வருமானம் தரும். அதுபோல நாடு தொழிற்சாலைகளுக்காக இயந்திரங்களை இறக்குமதி செய்தால் பற்றாக்குறை வருவது இயல்பு. முக்கியம், அது எப்படி ஈடுசெய்யப்படுகிறது என்பதுதான்: அந்நிய நேரடி முதலீடு — தொழிற்சாலை கட்டியவர் ஒரே இரவில் போய்விட மாட்டார்; ஆனால் பங்குகளில் போட்ட பணமும் குறுகியகாலக் கடனும் வேகமாகத் திரும்பிப் போகலாம். (→ English: current account deficit · हिन्दी: चालू खाता घाटा)

In exam EnglishA current account deficit means that, over a given period, the country's payments to the world for goods, services, income and transfers exceed what it receives. Seen from the national accounts, it also means that domestic investment is larger than domestic saving, and the difference is supplied by foreigners who lend to or invest in the country. A deficit is not harmful in itself: a fast-growing economy that imports machinery to build factories may sensibly use foreign savings. What matters is how it is financed. foreign direct investment is long-term and hard to pull out; portfolio money and short-term loans can leave quickly; drawing on reserves can only last for a while. A modest deficit financed by stable flows is generally seen as sustainable, while a large one financed by flighty money is a warning sign.

அரசின் பட்ஜெட்டிலும் (நிதிப் பற்றாக்குறை), நாட்டின் வெளிக் கணக்கிலும் (நடப்புக் கணக்குப் பற்றாக்குறை) ஒரே நேரத்தில் பற்றாக்குறை இருந்தால் அவற்றை 'இரட்டைப் பற்றாக்குறை' என்பார்கள். 2012-13இல் நமக்கு அதுதான் நடந்தது: எண்ணெய் விலையும் தங்க இறக்குமதியும் பற்றாக்குறையைக் கூட்டின. 2013 மேயில் அமெரிக்க மத்திய வங்கி ஒரு சமிக்ஞை கொடுத்தவுடன் அந்நியப் போர்ட்ஃபோலியோ முதலீடு வேகமாக வெளியேறியது, ரூபாய் சரிந்தது. விருந்தாளியாக வந்த பணம் விருந்தாளியாகவே போய்விடும் என்பதற்கு இதுதான் உதாரணம். (→ English: fiscal deficit, foreign portfolio investment · हिन्दी: राजकोषीय घाटा, विदेशी पोर्टफोलियो निवेश)

In exam EnglishWhen a large fiscal deficit and a large current account deficit occur together, economists speak of 'twin deficits': heavy government borrowing adds to demand in the economy, including demand for imports, and both gaps then lean on foreign savings. India's experience in 2012-13 shows the risk. The current account deficit widened to about 4.8 per cent of GDP that year (RBI data), pushed up by high oil prices and heavy gold imports. In May 2013 the US Federal Reserve signalled that it would slow its bond purchases; foreign portfolio investment flowed out of emerging markets and the rupee fell sharply over the following months. This episode, known as the 'taper tantrum', led India to curb gold imports and to draw in dollar deposits, and it remains the standard example of a deficit financed by money that can leave in a hurry.

ஒரு குடும்பம் பல ஆண்டுகளாகக் கடனில் ஓடுவதாக நினையுங்கள். திடீரென்று செலவு கூடியது (எண்ணெய் விலை), வெளியே இருக்கும் மகன் அனுப்பும் பணம் நின்றது (வளைகுடாப் போர்), கடன் கொடுத்தவர்கள் 'இனி தரமாட்டோம்' என்றார்கள். 1991இல் இந்தியாவின் நிலை அதுதான் — சில வாரங்களின் இறக்குமதிக்கே பணம் மிஞ்சியது. அப்போது அரசும் ரிசர்வ் வங்கியும் தங்கத்தை அடமானம் வைத்து வெளிநாட்டு நாணயம் திரட்டின, ஐஎம்எஃப் உதவியை நாடின, ஜூலை தொடக்கத்தில் இரண்டு கட்டங்களில் நாணய மதிப்புக் குறைப்பு செய்தன. (→ English: devaluation · हिन्दी: अवमूल्यन)

In exam EnglishThe sharpest test came in 1991. Through the 1980s India had financed rising fiscal and current account deficits with growing external borrowing, including short-term commercial debt. The Gulf war of 1990-91 pushed up oil prices and cut the remittances of Indian workers in the Gulf; political uncertainty and downgrades of India's credit rating then made lenders unwilling to roll over loans, and non-resident Indians withdrew deposits. By mid-1991 the foreign exchange reserves could pay for only a few weeks of imports. To avoid defaulting on its external obligations, the government and the RBI pledged gold to raise foreign currency, turned to the IMF for support, and carried out a devaluation of the rupee in two steps in early July 1991. The crisis became the trigger for the economic reforms of 1991.

1991க்குப் பிறகு ரங்கராஜன் குழு சொன்னது: ரூபாயின் மதிப்பைச் சந்தை தீர்மானிக்கட்டும், கடனைச் சார்ந்திருப்பதைக் குறைக்கவும், முதலீட்டை வரவேற்கவும், இருப்பைப் பெருக்கவும். பிறகு நடப்புக் கணக்கு மாற்றுத்தன்மை வந்தது — அதாவது இறக்குமதிப் பில் கட்ட, வெளிநாட்டுப் படிப்புக்கு, சிகிச்சைக்கு, பயணத்துக்கு வங்கியில் ரூபாய் கொடுத்து டாலர் வாங்கலாம். முன்பு ஒவ்வொன்றுக்கும் அனுமதிக்காக அலைய வேண்டியிருந்தது. 1994 ஆகஸ்ட் 20 அன்று இந்தியா ஐஎம்எஃப்புக்கு இந்த உறுதியைக் கொடுத்தது. (→ English: current account convertibility · हिन्दी: चालू खाता परिवर्तनीयता)

In exam EnglishThe reforms changed how India managed its external accounts. The High Level Committee on Balance of Payments, chaired by C. Rangarajan, reported in 1993; it favoured a market-determined exchange rate, less reliance on debt, particularly short-term debt, more encouragement to non-debt flows such as foreign investment, and reserves large enough to cover several months of imports. Alongside, the rupee was made convertible for current transactions. current account convertibility means that residents can buy foreign currency for current purposes, such as paying for imports, travel, study or medical treatment abroad, and exporters can convert their earnings, subject only to reporting rules and, for some items, ceilings. India accepted the obligations of Article VIII of the IMF's Articles of Agreement on 20 August 1994, formally undertaking not to restrict payments for current international transactions.

மூலதனக் கணக்கு மாற்றுத்தன்மை என்றால் இன்னும் பெரிய கதவைத் திறப்பது — நம்மவர்கள் எவ்வளவு வேண்டுமானாலும் வெளிநாட்டுப் பங்குகள், சொத்துகள் வாங்கலாம், வெளிநாட்டவர் எவ்வளவு வேண்டுமானாலும் நம் பத்திரங்களை வாங்கி, எப்போது வேண்டுமானாலும் விற்றுப் போகலாம். வீட்டின் தலைவாசலை முழுதாகத் திறக்கும் முன் வீடு உறுதியாக இருக்கிறதா என்று பார்க்க வேண்டுமல்லவா — தாராபூர் குழு (1997) அதைத்தான் சொன்னது. அதே ஆண்டு ஆசிய நெருக்கடி அந்த ஆபத்தைக் காட்டியது. அதனால் இந்தியா கதவைக் கொஞ்சம் கொஞ்சமாகத் திறக்கிறது; தனிநபர்கள் ஆண்டுக்கு 2,50,000 டாலர் வரை வெளியே அனுப்பலாம். (→ English: capital account convertibility · हिन्दी: पूँजी खाता परिवर्तनीयता)

In exam Englishcapital account convertibility goes further: the freedom to move money across borders to buy or sell assets, such as a resident buying foreign shares or property, or a foreigner buying Indian bonds, without limits. India has chosen not to open this fully. The first Committee on Capital Account Convertibility, chaired by S.S. Tarapore, reported in 1997 and linked any move to preconditions such as fiscal discipline, low inflation and a sound banking system; the Asian financial crisis later that year showed how much damage a sudden flight of capital can do. A second committee under Tarapore, in 2006, set out a phased road map towards fuller convertibility. The result is a calibrated opening, run under the Foreign Exchange Management Act, 1999: FDI is largely free, portfolio and debt flows are capped, and resident individuals may send up to USD 250,000 abroad each financial year under the Liberalised Remittance Scheme, which began in 2004.

மொத்தத்தில் செலுத்துகைச் சமநிலை என்பது நாட்டின் வங்கிக் கணக்குப் புத்தகம் போன்றது. நடப்புக் கணக்கு — சம்பாத்தியம், செலவு; மூலதனக் கணக்கு — பற்றாக்குறை எப்படி ஈடானது; இருப்பில் மாற்றம் — இறுதிக் கணக்கு. நமக்குப் பொருட்களில் பற்றாக்குறை, சேவைகளிலும் வெளிநாட்டுப் பணத்திலும் உபரி, மீதியை முதலீடுகள் ஈடுகட்டுகின்றன. 1991 பாடத்தால்தான் இந்தியா நடப்புக் கணக்கை முழுமையாகவும் மூலதனக் கணக்கை மெதுவாகவும் திறந்தது. இரண்டாம் பகுதியில் இவை எல்லாவற்றையும் இணைக்கும் விலை — மாற்று விகிதம். (→ English: exchange rate · हिन्दी: विनिमय दर)

In exam EnglishPut together, the balance of payments works like a nation's bank statement with the outside world. The current account shows how the country earns and spends abroad; the capital and financial side shows how any gap is financed; the change in reserves closes the statement. India's usual picture is a deficit on goods, a surplus on services and remittances that narrows it, and capital inflows that more than cover the rest, adding to reserves in most years. The 1991 crisis explains why India watches the quality of that financing so closely, and why it opened the current account fully while opening the capital account only step by step. The exchange rate, the price that connects all these flows, is the subject of Part 2.

Exam traps

Recap

Practice questions

Q1. Which one of the following is recorded in the current account of India's balance of payments?

  1. A foreign company's investment in a new factory in India
  2. Money sent home by Indians working in the Gulf
  3. A loan taken by an Indian company from a foreign bank
  4. Purchase of Indian government bonds by a foreign fund
Show answer

Answer: B. Money sent home by Indians working in the Gulf

Remittances are transfers with nothing given in return, so they are secondary income in the current account. A new factory (FDI), a foreign bank loan and a foreign fund's purchase of bonds all create claims or liabilities, so they belong to the capital (financial) account, which makes the other three options wrong.

Q2. Consider the following statements:
1. Under the IMF's sixth Balance of Payments Manual (BPM6), portfolio investment is recorded in the financial account.
2. Interest paid by an Indian company on a loan from abroad is recorded in the capital account.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: A. 1 only

Statement 1 is correct: BPM6 places direct, portfolio and other investment and reserve assets in the financial account. Statement 2 is wrong: the loan is a capital flow, but the interest on it is primary income in the current account. So '2 only', 'Both' and 'Neither' are wrong.

Q3. In which year did India accept the obligations of Article VIII of the IMF's Articles of Agreement, making the rupee convertible on the current account?

  1. 1991
  2. 1993
  3. 1994
  4. 1997
Show answer

Answer: C. 1994

India accepted Article VIII obligations on 20 August 1994. 1991 was the year of the crisis and devaluation, 1993 the year the exchange rate was unified and the Rangarajan committee reported, and 1997 the year of the first Tarapore committee on capital account convertibility, so those options are wrong.

Q4. Consider the following pairs (transaction : part of the balance of payments):
1. Dividend paid to a foreign shareholder : Primary income
2. Money sent by a worker abroad to his family in India : Secondary income
3. Loan from a foreign bank to an Indian company : Current account
How many of the pairs given above are correctly matched?

  1. Only one
  2. Only two
  3. All three
  4. None
Show answer

Answer: B. Only two

Pairs 1 and 2 are correct: dividends are a return on investment (primary income) and family remittances are transfers (secondary income). Pair 3 is wrong because a loan creates a liability and is a capital (financial) account item. So 'only one', 'all three' and 'none' are wrong.

Q5. Consider the following statements about a current account deficit:
1. It implies that domestic investment exceeds domestic saving.
2. A deficit financed mainly by foreign direct investment is considered riskier than one financed mainly by portfolio flows.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: A. 1 only

Statement 1 is correct: the gap between investment and saving is met by foreign funds, which is the current account deficit. Statement 2 reverses the truth: FDI is long-term and hard to withdraw, while portfolio money can leave quickly, so portfolio financing is the riskier one. Hence '2 only', 'Both' and 'Neither' are wrong.

Q6. Which one of the following was NOT a factor behind India's balance of payments crisis of 1991?

  1. Higher oil prices during the Gulf war
  2. A fall in remittances from Indian workers in the Gulf
  3. Withdrawal of deposits by non-resident Indians
  4. A sudden surge of foreign portfolio inflows into Indian shares
Show answer

Answer: D. A sudden surge of foreign portfolio inflows into Indian shares

A surge of portfolio inflows would have added foreign currency, not drained it; portfolio investment in Indian shares was in any case opened only after the 1991 reforms. Higher oil prices, falling Gulf remittances and NRI deposit withdrawals all drained reserves in 1990-91, so those options were real factors and are wrong answers.

Q7. If India's overall balance of payments shows a surplus in a year, which one of the following must follow?

  1. The RBI's foreign exchange reserves rise
  2. The current account is in surplus
  3. Merchandise exports exceed merchandise imports
  4. The Union government's fiscal deficit falls
Show answer

Answer: A. The RBI's foreign exchange reserves rise

An overall surplus leaves foreign currency over, which is added to reserves. The current account and the trade balance can still be in deficit if capital inflows are large enough, and the fiscal deficit is a government budget measure not determined by the balance of payments, so the other options are wrong.

Q8. Consider the following statements:
1. Under the Liberalised Remittance Scheme, a resident individual may remit up to USD 250,000 abroad in a financial year.
2. India has not adopted full capital account convertibility.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: C. Both 1 and 2

Both are correct: the LRS limit is USD 250,000 per financial year, and India follows a calibrated opening of the capital account rather than full convertibility, despite the Tarapore committees of 1997 and 2006. So '1 only', '2 only' and 'Neither' are wrong.

All parts

Study this in the Upscore app to keep notes, save it for revision, track your practice scores and follow a plan to the exam date. It's free.

Study this in the app →

Sources