Study this in the app →

English · हिन्दी · తెలుగు · தமிழ் · മലയാളം · मराठी · ಕನ್ನಡ

Quick recap: Socio-religious reform movements on one page

മലയാളത്തിൽ വിശദീകരണം

Socio-religious reform movements · Quick recap · Fact-checked on · how we check

Written with AI from the sources listed at the bottom of this page, then fact-checked by a separate AI.

Both parts of the chapter condensed for quick revision: Rammohun Roy, the Brahmo Samaj and the abolition of sati, Vidyasagar and the reform laws, the Prarthana Samaj and women's education, the Arya Samaj, the Ramakrishna Mission and the Theosophical Society, the Aligarh and Deoband movements, Sikh and Parsi reform, the anti-caste movements, and the limits and gains of reform.

Each idea is explained first in Malayalam (മലയാളം), ending with the English and Hindi exam terms, followed by the same point in exam English. UPSC Prelims is in English or Hindi, so understand it in Malayalam and revise it in English.

ഈ അധ്യായത്തിന്റെ കഥ: പാരമ്പര്യമായി കിട്ടിയ ആചാരങ്ങളെ യുക്തി, മനസ്സാക്ഷി, ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ പുതിയ വായന എന്നിവകൊണ്ട് പരിശോധിച്ച ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യത്തെ സംഘടിത ശ്രമം. ഭാഗം 1 — ബംഗാളിലെയും പടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലെയും പരിഷ്കർത്താക്കളും അവർ നേടിയ നിയമങ്ങളും; ഭാഗം 2 — പുനരുജ്ജീവനവാദികൾ, മുസ്ലിം-സിഖ്-പാഴ്സി പരിഷ്കരണം, താഴെനിന്നുയർന്ന ജാതിവിരുദ്ധ പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ. ഒരേ ചരട്: ഇംഗ്ലീഷ് വിദ്യാഭ്യാസം, പത്രങ്ങൾ, മിഷനറി വിമർശനം — 'ഈ ആചാരം എന്തിനു തുടരണം?' എന്ന ചോദ്യം ഉയർത്തി. വീട്ടിലെ മുതിർന്നവർ 'പണ്ടേ ഇങ്ങനെയാണ്' എന്നു പറയുമ്പോൾ കുട്ടികൾ 'എന്തുകൊണ്ട്?' എന്നു ചോദിക്കുന്നതുപോലെ. ഉത്തരങ്ങൾ — യുക്തികൊണ്ട് മതത്തെ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നതു മുതൽ ആദർശ ഭൂതകാലത്തിലേക്കു മടങ്ങുന്നതു വരെ. (→ English: Socio-religious reform movements · हिन्दी: सामाजिक-धार्मिक सुधार आंदोलन)

In exam EnglishThe socio-religious reform movements were India's first organised attempt to test inherited custom against reason, conscience and a fresh reading of scripture. Part 1 followed the reformers of Bengal and western India and the laws they won; Part 2 followed the revivalists, the reform movements among Muslims, Sikhs and Parsis, and the anti-caste movements led from below. One thread joins them: English education, the press and missionary criticism made educated Indians ask why a practice should continue, and their answers ranged from purifying religion by reason to returning to an ideal past.

ബംഗാൾ: റാംമോഹൻ റോയ് — ആത്മീയ സഭ (1815), ബ്രഹ്മസമാജം (ബ്രഹ്മസഭയായി, 1828); ബെന്റിങ്കിന്റെ 1829-ലെ റെഗുലേഷൻ XVII സതി നിരോധിക്കുന്നതുവരെ പ്രചാരണം; യാഥാസ്ഥിതിക ധർമസഭ (1830) അപ്പീൽ നൽകി തോറ്റു. ദേവേന്ദ്രനാഥ് ടാഗോർ — തത്ത്വബോധിനി സഭ (1839) വഴി സമാജത്തിനു പുതുജീവൻ; കേശവ് ചന്ദ്രസെന്നിന്റെ കാലത്ത് 1866-ലും 1878-ലും പിളർപ്പ്; കേശവിന്റെ പ്രചാരണത്താൽ 1872-ലെ നേറ്റീവ് മാര്യേജ് ആക്ട്. ഡെറോസിയോയുടെ 'യങ് ബംഗാൾ' — തീവ്രം, പക്ഷേ ചെറുത്. വിദ്യാസാഗർ ശാസ്ത്രങ്ങളെത്തന്നെ ആയുധമാക്കി വിധവാ പുനർവിവാഹത്തിനായി 1856-ലെ നിയമം നേടി. എതിരാളിയുടെ പുസ്തകത്തിൽനിന്നുതന്നെ വാദം ജയിച്ചതുപോലെ. (→ English: Brahmo Samaj · Sati · widow remarriage · हिन्दी: ब्रह्म समाज · सती प्रथा · विधवा पुनर्विवाह)

In exam EnglishIn Bengal, Rammohun Roy founded the Atmiya Sabha (1815) and the Brahmo Samaj (as the Brahmo Sabha, 1828) and campaigned until Bentinck's Regulation XVII of 1829 banned Sati; the orthodox Dharma Sabha (1830) appealed against the ban and lost. Debendranath Tagore revived the Samaj through the Tattvabodhini Sabha (1839); under Keshub Chandra Sen it split in 1866 and again in 1878, and Keshub's campaign produced the Native Marriage Act of 1872. Derozio's Young Bengal was radical but small. Vidyasagar used the shastras to win the Hindu Widows' Remarriage Act of 1856 for widow remarriage.

പടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യ: രഹസ്യ പരമഹംസ മണ്ഡലി (1849)ക്കു ശേഷം പ്രാർത്ഥനാ സമാജം (1867) — സ്ഥാപകൻ ആത്മാറാം പാണ്ഡുരംഗ്, പ്രമുഖ നേതാക്കൾ എം.ജി. റാനഡെ, ആർ.ജി. ഭണ്ഡാർക്കർ; പിന്നീട് റാനഡെയുടെ 'ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ സോഷ്യൽ കോൺഫറൻസ്' (1887). സ്ത്രീവിദ്യാഭ്യാസം: ബെഥൂൺ സ്കൂൾ (1849), പണ്ഡിത രമാബായിയുടെ ആര്യ മഹിളാ സമാജ് (1882), ശാരദാ സദൻ (1889). നിയമങ്ങൾ: പെൺശിശുഹത്യ നിരോധന നിയമം (1870), ബെഹ്റാംജി മലബാരിയുടെ പ്രചാരണത്തിനുശേഷം സമ്മതപ്രായ നിയമം (1891). ഓരോ പടിയും കയറി മുകൾനിലയിലെത്തിയതുപോലെ — നൂറ്റാണ്ടിലെ പ്രധാന പരിഷ്കരണ നിയമങ്ങൾ പൂർത്തിയായി. (→ English: Prarthana Samaj · Age of Consent Act · हिन्दी: प्रार्थना समाज · सहमति आयु अधिनियम)

In exam EnglishIn western India the secret Paramahansa Mandali (1849) was followed by the Prarthana Samaj (1867), founded by Atmaram Pandurang and led by M. G. Ranade and R. G. Bhandarkar, and by Ranade's Indian National Social Conference (1887). Women's education grew through the Bethune School (1849) and Pandita Ramabai's Arya Mahila Samaj (1882) and Sharada Sadan (1889). The Female Infanticide Prevention Act (1870) and the Age of Consent Act (1891), passed after Behramji Malabari's campaign, completed the main reform laws of the century.

പുനരുജ്ജീവന ധാര: ദയാനന്ദ സരസ്വതി 1875-ൽ ബോംബെയിൽ ആര്യസമാജം — 'വേദങ്ങളിലേക്കു മടങ്ങുക'; അദ്ദേഹത്തിനുശേഷം ഡി.എ.വി. സ്കൂൾ (ലാഹോർ, 1886), ഗുരുകുലം (കാംഗ്രി, 1902) എന്നിങ്ങനെ രണ്ടു വഴി; ശുദ്ധി. രാമകൃഷ്ണന്റെ ശിഷ്യൻ വിവേകാനന്ദൻ 1893-ൽ ഷിക്കാഗോയിൽ പ്രസംഗം, 1897-ൽ സേവനത്തിനായി രാമകൃഷ്ണ മിഷൻ. തിയോസഫിക്കൽ സൊസൈറ്റി — 1875 ന്യൂയോർക്ക്, 1882 മുതൽ അഡയാർ; ഇന്ത്യൻ ചിന്തയെ പുകഴ്ത്തി; ആനി ബസന്റിന്റെ സെൻട്രൽ ഹിന്ദു കോളേജ് (1898) ബനാറസ് ഹിന്ദു സർവകലാശാലയുടെ കാതൽ. പഴയ വീടിന്റെ അടിത്തറയിൽത്തന്നെ പുതിയ ചുമരുകൾ കെട്ടിയതുപോലെ. (→ English: Arya Samaj · Shuddhi · Ramakrishna Mission · Theosophical Society · हिन्दी: आर्य समाज · शुद्धि · रामकृष्ण मिशन · थियोसोफ़िकल सोसाइटी)

In exam EnglishThe revivalist stream began with Dayanand Saraswati, who founded the Arya Samaj at Bombay in 1875 and called for a return to the Vedas; after him the Samaj divided into the DAV school (Lahore, 1886) and the Gurukul (Kangri, 1902) and took up Shuddhi. Vivekananda, disciple of Ramakrishna, spoke at Chicago in 1893 and founded the Ramakrishna Mission in 1897 for social service. The Theosophical Society, founded in New York in 1875 and based at Adyar from 1882, praised Indian thought, and Annie Besant's Central Hindu College (1898) became the core of the Banaras Hindu University.

മുസ്ലിംകൾ: സയ്യിദ് അഹമ്മദ് ഖാന്റെ അലിഗഢ് പ്രസ്ഥാനം (സയന്റിഫിക് സൊസൈറ്റി 1864, എം.എ.ഒ. കോളേജ് 1875, അലിഗഢ് മുസ്ലിം സർവകലാശാല 1920) — ഇസ്ലാമിനെ ആധുനിക അറിവുമായി ചേർത്തു, കോൺഗ്രസിൽനിന്ന് അകന്നു; യാഥാസ്ഥിതിക ദേവബന്ദ് മദ്രസ (1866) കോൺഗ്രസിനോട് അനുഭാവം; അഹമ്മദിയ — ഖാദിയാൻ, 1889. സിഖുകാർ: സിംഗ് സഭകൾ (അമൃത്സർ 1873, ലാഹോർ 1879) — ഒടുവിൽ 1925-ലെ സിഖ് ഗുരുദ്വാര നിയമം. പാഴ്സികൾ: 1851-ലെ റഹ്നുമായ് മസ്ദയസ്നൻ സഭ. ഓരോ സമുദായവും സ്വന്തം വീട് സ്വയം ഒതുക്കിയതുപോലെ. (→ English: Aligarh movement · Singh Sabha · हिन्दी: अलीगढ़ आंदोलन · सिंह सभा)

In exam EnglishAmong Muslims, Syed Ahmad Khan's Aligarh movement (Scientific Society 1864, MAO College 1875, Aligarh Muslim University 1920) joined Islam with modern learning and kept away from the Congress, while the orthodox Deoband seminary (1866) was sympathetic to it; the Ahmadiyya arose at Qadian in 1889. Sikh reform began with the Singh Sabhas (Amritsar 1873, Lahore 1879) and led on to the Sikh Gurdwaras Act of 1925. Parsi reform ran through the Rahnumai Mazdayasnan Sabha of 1851.

ജാതിവിരുദ്ധ പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ — ഏറ്റവും കഷ്ടപ്പെട്ടവർ തന്നെ നേതാക്കൾ. ഫൂലെ: 1848-ൽ പെൺകുട്ടികളുടെ സ്കൂൾ, 1873-ൽ സത്യശോധക സമാജം. ശ്രീനാരായണ ഗുരു — അയിത്തം അനുഭവിച്ച ഈഴവ സമുദായത്തിൽനിന്ന്; 1888-ൽ അരുവിപ്പുറം ശിവപ്രതിഷ്ഠ; അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രചോദനത്തിൽ എസ്.എൻ.ഡി.പി. യോഗം (1903). ഇ.വി. രാമസാമി — 1925-ൽ ആത്മാഭിമാന പ്രസ്ഥാനം. മൊത്തത്തിൽ: മിക്കവാറും നഗരത്തിലെ വിദ്യാസമ്പന്നരിലേ എത്തിയുള്ളൂ, ചിലപ്പോൾ സമുദായങ്ങൾക്കിടയിലെ വരകൾ കടുപ്പിച്ചു; എങ്കിലും നിയമങ്ങളും സ്കൂളുകളും ആത്മാഭിമാനവും നൽകി, ആദ്യകാല ദേശീയ സംഘടനകൾ ആശ്രയിച്ച ജനസമൂഹത്തെ ഒരുക്കി. നിലം ഉഴുതൊരുക്കിയാൽ അടുത്ത വിളയ്ക്കു മണ്ണ് തയ്യാറാകുന്നതുപോലെ. (→ English: Satyashodhak Samaj · untouchability · Self-Respect Movement · हिन्दी: सत्यशोधक समाज · अस्पृश्यता · आत्मसम्मान आंदोलन)

In exam EnglishThe anti-caste movements were led by those who suffered most. Jyotirao Phule opened a girls' school in 1848 and founded the Satyashodhak Samaj in 1873; Sree Narayana Guru, from the Ezhava community that faced untouchability, consecrated a Shiva idol at Aruvippuram in 1888 and inspired the SNDP Yogam (1903); E. V. Ramasamy launched the Self-Respect Movement in 1925. Taken together, the movements reached mainly the urban educated and sometimes hardened community lines, but they won reform laws, spread schools, gave Indians self-respect and trained a public that the early nationalist associations would draw on.
Socio-religious reform movements at a glance
ItemKey facts
Rammohun RoyAtmiya Sabha 1815, Brahmo Sabha 1828; campaign against sati (Regulation XVII, 1829)
Brahmo splits1866 (Adi Brahmo Samaj and Keshub's Brahmo Samaj of India); 1878 (Sadharan Brahmo Samaj)
Reform lawsWidows' Remarriage 1856 (Vidyasagar); Native Marriage 1872; Age of Consent 1891 (Malabari)
Western IndiaParamahansa Mandali 1849; Prarthana Samaj 1867; Social Conference 1887 (Ranade)
RevivalistsArya Samaj 1875 (Bombay); Ramakrishna Mission 1897; Theosophical Society 1875, Adyar 1882
Muslim reformScientific Society 1864; MAO College 1875; Deoband 1866; Ahmadiyya 1889
Sikh and Parsi reformSingh Sabha 1873 (Amritsar); Rahnumai Mazdayasnan Sabha 1851
Anti-casteSatyashodhak Samaj 1873 (Phule); SNDP Yogam 1903; Self-Respect Movement 1925 (Periyar)

Exam traps

Recap

Practice questions

Q1. Which one of the following was founded by Raja Rammohun Roy in 1815?

  1. Tattvabodhini Sabha
  2. Atmiya Sabha
  3. Dharma Sabha
  4. Paramahansa Mandali
Show answer

Answer: B. Atmiya Sabha

Rammohun Roy founded the Atmiya Sabha in 1815. The Tattvabodhini Sabha (1839) was Debendranath Tagore's, so (a) is wrong; the Dharma Sabha (1830) was formed by the orthodox to oppose the sati ban, so (c) is wrong; the Paramahansa Mandali (1849) was a secret society of western India, so (d) is wrong.

Q2. Consider the following statements:
1. The Hindu Widows' Remarriage Act of 1856 is linked with Ishwar Chandra Vidyasagar.
2. The Age of Consent Act of 1891 followed a campaign by Behramji Malabari.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: C. Both 1 and 2

Both statements are correct: Vidyasagar led the campaign for the 1856 Act, and Malabari's campaign preceded the 1891 Act. Options (a) and (b) leave out one true statement and (d) rejects both, so they are wrong.

Q3. The Prarthana Samaj, founded at Bombay in 1867, is associated with which of the following?
1. Atmaram Pandurang
2. M. G. Ranade
3. Keshub Chandra Sen as its founder
Select the correct answer using the code given below:

  1. 1 and 2 only
  2. 2 and 3 only
  3. 1 and 3 only
  4. 1, 2 and 3
Show answer

Answer: A. 1 and 2 only

Atmaram Pandurang founded the Prarthana Samaj and Ranade was a leading member, so 1 and 2 are correct. Keshub Chandra Sen led the Brahmo Samaj of India in Bengal and did not found the Prarthana Samaj, so every option that includes 3, namely (b), (c) and (d), is wrong.

Q4. Which of the following pairs is correctly matched?

  1. Satyarth Prakash : Swami Vivekananda
  2. Gulamgiri : Jyotirao Phule
  3. Tuhfat-ul-Muwahhidin : Syed Ahmad Khan
  4. Rast Goftar : Keshub Chandra Sen
Show answer

Answer: B. Gulamgiri : Jyotirao Phule

Gulamgiri (1873) was written by Phule. Satyarth Prakash is Dayanand Saraswati's, so (a) is wrong; Tuhfat-ul-Muwahhidin is Rammohun Roy's, so (c) is wrong; Rast Goftar was the journal of the Parsi reformers, so (d) is wrong.

Q5. Consider the following statements:
1. The Ramakrishna Mission was founded in 1897.
2. The Theosophical Society made Adyar its headquarters in 1882.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: C. Both 1 and 2

Both are correct: Vivekananda founded the Mission in 1897 and the Society moved to Adyar in 1882. Options (a) and (b) each drop a true statement and (d) rejects both, so they are wrong.

Q6. Which Muslim movement of the nineteenth century advised Muslims to keep away from the Indian National Congress?

  1. The Deoband movement
  2. The Aligarh movement
  3. The Brahmo Samaj
  4. The Singh Sabha movement
Show answer

Answer: B. The Aligarh movement

Syed Ahmad Khan, leader of the Aligarh movement, advised Muslims to keep away from the Congress. Deoband was sympathetic to the Congress, so (a) is wrong; the Brahmo Samaj was a Hindu reform body of Bengal, so (c) is wrong; the Singh Sabha was a Sikh movement, so (d) is wrong.

Q7. Match List I with List II:
List I (Organisation)
A. Arya Samaj
B. Satyashodhak Samaj
C. SNDP Yogam
D. Rahnumai Mazdayasnan Sabha
List II (Year)
1. 1851
2. 1873
3. 1875
4. 1903
Select the correct answer using the code given below:

  1. A-3, B-2, C-4, D-1
  2. A-2, B-3, C-4, D-1
  3. A-3, B-2, C-1, D-4
  4. A-4, B-2, C-3, D-1
Show answer

Answer: A. A-3, B-2, C-4, D-1

Arya Samaj 1875 (A-3), Satyashodhak Samaj 1873 (B-2), SNDP Yogam 1903 (C-4), Rahnumai Mazdayasnan Sabha 1851 (D-1). (b) swaps the Arya Samaj and the Satyashodhak Samaj, (c) swaps the SNDP and the Parsi Sabha, and (d) dates the Arya Samaj to 1903, so they are wrong.

Q8. Consider the following statements:
1. The Native Marriage Act of 1872 followed the campaign of Keshub Chandra Sen.
2. The Self-Respect Movement was launched by Sree Narayana Guru.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: A. 1 only

Only 1 is correct. The Self-Respect Movement (1925) was launched by E. V. Ramasamy; Sree Narayana Guru's followers founded the SNDP Yogam. So statement 2 is wrong, and (b), (c) and (d) are wrong.

← Part 2All parts

Study this in the Upscore app to keep notes, save it for revision, track your practice scores and follow a plan to the exam date. It's free.

Study this in the app →

Sources