Study this in the app →

English · हिन्दी · తెలుగు · தமிழ் · മലയാളം · मराठी · ಕನ್ನಡ

Deficits, public debt and the FRBM Act

മലയാളത്തിൽ വിശദീകരണം

Budget and fiscal policy · Part 2 / 1 · Fact-checked on · how we check

Written with AI from the sources listed at the bottom of this page, then fact-checked by a separate AI.

Every measure of deficit (fiscal, revenue, effective revenue, primary, monetised and the old budget deficit) with its formula and meaning, how deficits are financed and what they do (crowding out, inflation, interest burden), when public debt is sustainable and how states borrow under Article 293, and India's fiscal rules from the FRBM Act of 2003 through its amendments, the escape clause and the N.K. Singh committee to the present consolidation path and debt anchor.

Each idea is explained first in Malayalam (മലയാളം), ending with the English and Hindi exam terms, followed by the same point in exam English. UPSC Prelims is in English or Hindi, so understand it in Malayalam and revise it in English.

ഒന്നാം ഭാഗത്ത് വരവും ചെലവും തരംതിരിച്ചു; ഇപ്പോൾ അവ തമ്മിലുള്ള വിടവ് അളക്കുന്നു. കമ്മി എന്നാൽ തെറ്റല്ല: കടമെടുത്ത് റെയിൽപ്പാത പണിതാൽ രാജ്യം സമ്പന്നമാകും. പക്ഷേ എല്ലാ വർഷവും കടമെടുത്താൽ പൊതുകടം കൂടും, അതിന്റെ പലിശ നാളത്തെ വരുമാനം തിന്നുതീർക്കും. കർഷകൻ വിളവായ്പ അടയ്ക്കാതെ പുതിയ കടം എടുത്തുകൊണ്ടിരുന്നാൽ എന്താകുമോ അതുപോലെ. അതുകൊണ്ട് ധനക്കമ്മി അളക്കുന്നു; ധന ഉത്തരവാദിത്ത ബജറ്റ് മാനേജ്മെന്റ് നിയമം അതിന് പരിധി വയ്ക്കുന്നു. (→ English: fiscal deficit · हिन्दी: राजकोषीय घाटा)

In exam EnglishPart 1 sorted every receipt and every item of spending into revenue and capital. This part measures the gaps between them. A deficit is not wrong in itself: a government that borrows to build railways can leave the country richer. But borrowing every year adds to public debt, interest on that debt claims a growing share of future revenue, and heavy borrowing can push up interest rates for everyone else. So economists track several measures of the gap, each answering a different question, and India's Fiscal Responsibility and Budget Management Act sets legal limits on them. The part covers the fiscal deficit and its relatives, how deficits are financed and what they do to the economy, when public debt is sustainable, and the fiscal rules from 2003 to the debt target now in force.

ധനക്കമ്മി എന്നാൽ ആകെ ചെലവിൽനിന്ന് റവന്യൂ വരവും കടമല്ലാത്ത മൂലധന വരവും കുറച്ചാൽ ബാക്കിയുള്ളത്. ആ തുക സർക്കാർ കടമായി സമാഹരിക്കണം. ഉദാഹരണം: ചെലവ് ₹100, റവന്യൂ വരവ് ₹70, ഓഹരി വിറ്റും വായ്പ തിരിച്ചുപിടിച്ചും ₹3: കമ്മി ₹27, അത് കടം തന്നെ. ഇത് മൊത്ത ആഭ്യന്തര ഉത്പാദനത്തിന്റെ ശതമാനമായി പറയുന്നു; ₹27 വിടവ് വലിയ വ്യാപാരിക്ക് ചെറുതും ചെറിയ കടക്കാരന് വലുതുമാണല്ലോ. കടം എന്തിന് ഉപയോഗിച്ചു എന്ന് ഈ സംഖ്യ പറയില്ല. (→ English: fiscal deficit · हिन्दी: राजकोषीय घाटा)

In exam EnglishThe fiscal deficit is the headline number. It equals total expenditure minus the sum of revenue receipts and non-debt capital receipts. Because borrowing is left out of the receipts side, what remains is exactly the amount the government must borrow and raise through other liabilities during the year; that is why it is often described as the government's total borrowing requirement. Suppose the Centre spends ₹100, collects ₹70 in revenue receipts and ₹3 from disinvestment and loan recoveries: the fiscal deficit is ₹27, and that ₹27 is borrowed. It is usually stated as a share of gross domestic product, since a ₹27 gap means something very different in a large economy and a small one. A fiscal deficit says nothing by itself about how the borrowed money is used; the next two measures help answer that.

റവന്യൂ കമ്മി എന്നാൽ റവന്യൂ ചെലവിൽനിന്ന് റവന്യൂ വരവ് കുറച്ചാൽ കിട്ടുന്നത്. ശമ്പളം, പലിശ, സബ്സിഡി പോലുള്ള നിത്യച്ചെലവുകൾക്കുപോലും സ്വന്തം വരുമാനം തികയാതെ കടമെടുക്കുന്നതാണിത്; മാസത്തെ പലചരക്ക് ബില്ലിന് കടമെടുക്കുന്നതുപോലെ. പക്ഷേ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് നൽകിയ സഹായംകൊണ്ട് സ്കൂളും റോഡും പണിതാൽ അത് പാഴ്ച്ചെലവല്ല. അതിനാൽ 2012-ൽ ഫലപ്രദ റവന്യൂ കമ്മി കൊണ്ടുവന്നു: റവന്യൂ കമ്മിയിൽനിന്ന് ആസ്തി നിർമാണത്തിനുള്ള ഗ്രാന്റുകൾ കുറയ്ക്കുന്നു. റവന്യൂ കമ്മി പൂജ്യമായാലും നിക്ഷേപത്തിനായി കടം ഉണ്ടാകാം. (→ English: effective revenue deficit · हिन्दी: प्रभावी राजस्व घाटा)

In exam EnglishThe revenue deficit is revenue expenditure minus revenue receipts. It shows how far the government cannot meet even its running costs, such as salaries, interest and subsidies, from its regular income, and must borrow to pay for them. Borrowing for consumption is the worrying kind, because it leaves debt without an asset to show for it, much like taking a loan to pay the monthly grocery bill. But part 1 noted a catch: grants to states count as revenue expenditure even when states build assets with them. To correct for this, the 2012 amendment to the FRBM Act introduced the effective revenue deficit, which is the revenue deficit minus grants for the creation of capital assets. It is a truer picture of borrowing that funds consumption across the Union and the states. Note that a revenue deficit of zero does not mean no fiscal deficit: a government could still borrow, but only to invest.

പ്രാഥമിക കമ്മി എന്നാൽ ധനക്കമ്മിയിൽനിന്ന് പലിശയടവ് കുറച്ചാൽ ബാക്കിയുള്ളത്. പലിശ പഴയ കടങ്ങളുടേതാണ്; അത് കുറച്ചാൽ ഈ വർഷത്തെ നയങ്ങൾമൂലമുള്ള കമ്മി എത്രയെന്ന് അറിയാം. ഒരു കുടുംബം അച്ഛൻ എടുത്ത പഴയ കടത്തിന്റെ പലിശ അടച്ചുകൊണ്ട്, പുതിയ ചെലവുകൾ സ്വന്തം വരുമാനംകൊണ്ട് നടത്തിയാൽ അതിന്റെ പ്രാഥമിക കമ്മി പൂജ്യം. ഉദാഹരണം: ധനക്കമ്മി ₹27, പലിശ ₹20 ആണെങ്കിൽ പ്രാഥമിക കമ്മി ₹7. രണ്ടും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം വലുതാണെങ്കിൽ പഴയ കടങ്ങൾ ബജറ്റ് വിഴുങ്ങുന്നു എന്നർഥം. (→ English: primary deficit · हिन्दी: प्राथमिक घाटा)

In exam EnglishThe primary deficit is the fiscal deficit minus interest payments. Interest is paid on debt taken in the past, so removing it shows how much of this year's borrowing is caused by this year's policies. If the primary deficit is zero, the government is borrowing only to pay interest on old debt; if there is a primary surplus, its current revenues more than cover its current non-interest spending. Take the earlier example: with a fiscal deficit of ₹27 and interest payments of ₹20, the primary deficit is ₹7. The measure matters for debt sustainability, explained below, because whether the debt ratio rises or falls depends partly on this primary balance. A large gap between the fiscal and primary deficits is itself a warning sign: it means past borrowing is already eating a big slice of the Budget.

രണ്ട് പഴയ അളവുകൾ. ബജറ്റ് കമ്മി: ആകെ ചെലവിൽനിന്ന് ആകെ വരവ് കുറച്ച് ബാക്കിയുള്ള വിടവ് ആർബിഐക്ക് താൽക്കാലിക ട്രഷറി ബില്ലുകൾ നൽകി നികത്തിയിരുന്നു; അതായത് സർക്കാരിനായി യാന്ത്രികമായി നോട്ടടിച്ചതുപോലെ. 1997 ഏപ്രിൽ 1 മുതൽ അത് നിർത്തി, പരിധിയുള്ളതും തിരിച്ചടയ്ക്കേണ്ടതുമായ വേയ്സ് ആൻഡ് മീൻസ് അഡ്വാൻസ് വന്നു. പണവൽക്കരിച്ച കമ്മി എന്നാൽ ആർബിഐ സർക്കാരിന് നൽകിയ അറ്റ വായ്പ കൂടിയ ഭാഗം; ഇത് നേരിട്ട് പണം കൂട്ടി വില ഉയർത്താം. (→ English: monetised deficit · हिन्दी: मौद्रीकृत घाटा)

In exam EnglishTwo older measures still appear in questions. The budget deficit was total expenditure minus total receipts, where receipts included ordinary borrowing; the gap left over was filled by issuing ad hoc treasury bills to the RBI, which in effect printed money for the government automatically. An agreement between the government and the RBI ended ad hoc treasury bills from 1 April 1997, replacing them with ways and means advances that have limits and must be repaid, and the budget deficit stopped being a useful figure. The monetised deficit is the part of the deficit met by an increase in the RBI's net credit to the government. It matters because such credit adds directly to reserve money and can feed inflation, which is why the FRBM Act later barred the RBI from buying government securities when they are first issued, except in narrow circumstances. The table below brings the measures together.
Measures of deficit at a glance
MeasureFormulaWhat it shows
Fiscal deficitTotal expenditure − (revenue receipts + non-debt capital receipts)Total borrowing need of the year
Revenue deficitRevenue expenditure − revenue receiptsBorrowing to meet running costs
Effective revenue deficit (2012)Revenue deficit − grants for creation of capital assetsBorrowing for consumption, net of asset-building grants
Primary deficitFiscal deficit − interest paymentsBorrowing caused by this year's policies
Monetised deficitIncrease in the RBI's net credit to the governmentPart of the deficit financed by the central bank
Budget deficit (dropped after 1997)Total expenditure − total receiptsGap once filled by ad hoc treasury bills

കേന്ദ്രത്തിന്റെ കമ്മിയിൽ ഭൂരിഭാഗവും ആഭ്യന്തര വിപണിയിൽനിന്നാണ്: ആർബിഐ ലേലത്തിലൂടെ വിൽക്കുന്ന സർക്കാർ കടപ്പത്രങ്ങൾ, ട്രഷറി ബില്ലുകൾ, ലഘുസമ്പാദ്യ നിധി, അല്പം വിദേശ വായ്പ. നാട്ടിലെ പണമെല്ലാം ഒരു പ്രമാണി കടമെടുത്താൽ ചെറുകിട കച്ചവടക്കാരന് വായ്പ കിട്ടില്ല, കിട്ടിയാലും പലിശ കൂടും; ഇതാണ് പുറന്തള്ളൽ പ്രഭാവം. നോട്ടടിച്ച് കമ്മി നികത്തിയാൽ വിലക്കയറ്റം. കടം കൂടിയാൽ പലിശ കൂടി സ്കൂളിനും ആശുപത്രിക്കുമുള്ള പണം കുറയും. പക്ഷേ മാന്ദ്യത്തിൽ സ്വകാര്യ നിക്ഷേപം എങ്ങനെയും ഇല്ലാത്തപ്പോൾ ഈ പ്രഭാവം കുറവ്. (→ English: crowding out · हिन्दी: निष्कासन प्रभाव)

In exam EnglishMost of the Centre's fiscal deficit is financed from the domestic market: dated government securities sold through auctions conducted by the RBI, short-term treasury bills, money from the National Small Savings Fund and, to a small extent, loans from abroad. Borrowing on this scale has effects. When the government competes with firms for the same pool of savings, interest rates can rise and some private investment that would otherwise have happened does not; this is crowding out. If the borrowing is financed by the central bank creating money, the risk shifts to inflation. And because today's deficit becomes tomorrow's debt, interest payments grow and squeeze the room for schools, health and roads. The effects are not fixed: in a deep slowdown, when firms are not investing anyway, public borrowing may crowd out little and support demand a lot, which is the case for counter-cyclical policy taught in part 1.

ഓരോ വർഷത്തെ കമ്മിയും പൊതുകടം കൂമ്പാരത്തിൽ ചേരുന്നു. കേന്ദ്രത്തിന്റെ കടം കൂടുതലും രാജ്യത്തിനകത്താണ്: ബാങ്കുകൾ, ഇൻഷുറൻസ് കമ്പനികൾ, ആർബിഐ; വിദേശ ഭാഗം ചെറുത്. പ്രധാനം രൂപയിലെ തുകയല്ല, വരുമാനവുമായി തട്ടിച്ച് കടം എത്ര എന്നതാണ്. ഒരാളുടെ വരുമാനം വർഷം 10% കൂടുകയും കടത്തിന്റെ പലിശ 7% ആകുകയും ചെയ്താൽ കടഭാരം കുറയും; പലിശ കൂടി വരുമാനം പതുക്കെ കൂടിയാൽ കടം മലപോലെ വളരും. സംസ്ഥാനങ്ങൾ അനുച്ഛേദം 293 പ്രകാരം രാജ്യത്തിനകത്തുനിന്നേ കടമെടുക്കാവൂ; കേന്ദ്രത്തിന് കുടിശ്ശികയുണ്ടെങ്കിൽ പുതിയ വായ്പയ്ക്ക് കേന്ദ്രാനുമതി വേണം. (→ English: public debt · हिन्दी: लोक ऋण)

In exam EnglishEach year's deficit adds to the stock of public debt. The Centre's debt is mostly internal (owed to banks, insurance companies, the RBI and others in India), with a small external part, and its wider liabilities also include money it owes through the Public Account, such as small savings and provident funds. General government debt adds the debt of the states. What matters is not the rupee amount but the debt-to-GDP ratio. That ratio stays steady or falls when the economy's nominal growth rate is higher than the interest rate the government pays and the primary deficit is small; if interest rates exceed growth for long, debt can snowball even without new spending. States face their own limits. Under Article 293 a state may borrow only within India on the security of its Consolidated Fund, and a state that still owes money to the Centre needs the Centre's consent to raise a new loan.

1980, 90 ദശകങ്ങളിൽ കമ്മി കൂടിക്കൂടി 1991 പ്രതിസന്ധിക്ക് വഴിവച്ചു; അതുകൊണ്ടാണ് നിയമങ്ങൾ വന്നത്. ധന ഉത്തരവാദിത്ത ബജറ്റ് മാനേജ്മെന്റ് നിയമം 2003-ൽ വന്നു, അതിന്റെ ചട്ടങ്ങൾ 2004 ജൂലൈ മുതൽ. ലക്ഷ്യം: നമ്മുടെ തലമുറയുടെ ബില്ലുകൾ മക്കളുടെ തലമുറയുടെ തലയിൽ വയ്ക്കരുത്; മുത്തച്ഛന്റെ കടം കൊച്ചുമകൻ വീട്ടേണ്ടിവന്നാൽ ന്യായമോ? ആദ്യ ലക്ഷ്യങ്ങൾ: ധനക്കമ്മി 3%, റവന്യൂ കമ്മി പൂജ്യം. ആർബിഐ പുതിയ കടപ്പത്രങ്ങൾ നേരിട്ട് വാങ്ങരുത്. 2008 ആഗോള പ്രതിസന്ധിയിൽ ഈ വഴി നിന്നു; 2012, 2015 വർഷങ്ങളിൽ സമയപരിധി നീട്ടി. (→ English: Fiscal Responsibility and Budget Management Act · हिन्दी: राजकोषीय उत्तरदायित्व और बजट प्रबंधन अधिनियम)

In exam EnglishRules came after a long rise in deficits through the 1980s and 1990s, which had contributed to the 1991 crisis. The Fiscal Responsibility and Budget Management Act was passed in 2003, and its Rules took effect in July 2004. It aimed at inter-generational equity: the present generation should not leave its bills to the next. Its original targets were a fiscal deficit of 3 per cent of GDP and the elimination of the revenue deficit, first by 31 March 2008 and, after an amendment in 2004, by 31 March 2009. It required the government to lay fiscal policy statements with every Budget, set out a medium-term path, and stopped the RBI from subscribing to primary issues of government securities except in specified cases. The path was paused when the government spent more to support the economy during the global financial crisis of 2008. An amendment in 2012 added the effective revenue deficit and a Medium-Term Expenditure Framework statement and pushed the deadlines to 2015; a further amendment in 2015 moved them to 2018.

2016-ൽ എൻ.കെ. സിങ്ങിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ അവലോകന സമിതി രൂപീകരിച്ചു, 2017 ജനുവരിയിൽ റിപ്പോർട്ട് നൽകി. അതിന്റെ നിലപാട്: വാർഷിക കമ്മിയെക്കാൾ ആകെ കടമാണ് പ്രധാനം; കേന്ദ്രവും സംസ്ഥാനങ്ങളും ചേർന്ന കടം 60% കവിയരുത്; സ്വതന്ത്ര ധന കൗൺസിൽ വേണം (അത് രൂപീകരിച്ചിട്ടില്ല). 2018 ഭേദഗതി: കേന്ദ്രകടം 40%, ആകെ 60%; കമ്മി 3%; റവന്യൂ കമ്മി ലക്ഷ്യങ്ങൾ ഒഴിവാക്കി. ഒഴിവ് വ്യവസ്ഥയും ചേർത്തു: യുദ്ധം, ദുരന്തം, കൃഷിത്തകർച്ച പോലുള്ള സമയത്ത് 0.5% വരെ അധിക കമ്മി അനുവദനീയം, പാർലമെന്റിനോട് കാരണം പറഞ്ഞ്. വീട്ടിൽ അടിയന്തര ആശുപത്രിച്ചെലവിന് ബജറ്റ് കടക്കുന്നതുപോലെ. 2020 ഫെബ്രുവരി ബജറ്റിൽ ഉപയോഗിച്ചു. (→ English: escape clause · हिन्दी: निर्गम खंड)

In exam EnglishIn 2016 the government set up the FRBM Review Committee under N.K. Singh, which reported in January 2017. It argued that debt, not the yearly deficit, should be the main anchor of fiscal policy, suggested a general government debt ceiling of 60 per cent of GDP (40 per cent for the Centre and 20 for the states), and proposed an independent fiscal council; no such council has been created. The Finance Act of 2018 rewrote the targets accordingly: the Centre's debt was to be brought to 40 per cent and general government debt to 60 per cent of GDP by the end of 2024-25, the fiscal deficit to 3 per cent by 31 March 2021, and the revenue and effective revenue deficit targets were dropped. It also wrote an escape clause into the law. On grounds such as national security, war, national calamity, collapse of agriculture, far-reaching structural reforms or a sharp fall in real output growth, the government may exceed the deficit target by up to 0.5 per cent of GDP, after explaining the reasons to both Houses. The clause was invoked in the Budget presented in February 2020.

കോവിഡ് ഈ വഴി തകർത്തു: വരുമാനം ഇടിഞ്ഞു, ദുരിതാശ്വാസച്ചെലവ് കൂടി, 2020-21-ൽ കേന്ദ്രക്കമ്മി 9% കടന്നു. 2021-22 ബജറ്റ് പുതിയ ധന ഏകീകരണം പാത നിശ്ചയിച്ചു: 2025-26 ഓടെ കമ്മി 4.5%-ൽ താഴെ. 2026-27 ബജറ്റ് പ്രകാരം 2025-26 കമ്മി 4.4% (പുതുക്കിയ എസ്റ്റിമേറ്റ്), 2026-27 എസ്റ്റിമേറ്റ് 4.3%. ഇനി ലക്ഷ്യം കടത്തിലാണ്: 2031 മാർച്ച് 31-ഓടെ കേന്ദ്രകടം 50% (ഒരു ശതമാനം കൂടുകയോ കുറയുകയോ). പനി മാറിയശേഷം ഒറ്റയടിക്കല്ലാതെ പതുക്കെ ജോലിയിലേക്ക് മടങ്ങുന്നതുപോലെ. സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും സ്വന്തം നിയമങ്ങളുണ്ട്. (→ English: fiscal consolidation · हिन्दी: राजकोषीय समेकन)

In exam EnglishThe pandemic broke the path: revenue collapsed and relief spending rose, and the Centre's fiscal deficit for 2020-21 went above 9 per cent of GDP. The Budget for 2021-22 then set a new course of fiscal consolidation, aiming to bring the deficit below 4.5 per cent of GDP by 2025-26. According to the Union Budget 2026-27, the deficit for 2025-26 was 4.4 per cent of GDP in the revised estimates, meeting that aim, and the budget estimate for 2026-27 is 4.3 per cent. The Budget for 2025-26 also announced a change of anchor in line with the review committee's advice: from 2026-27 the yearly deficit is to be set so that the Centre's debt keeps falling and reaches 50 per cent of GDP, plus or minus 1 percentage point, by 31 March 2031. Budget 2026-27 put the Centre's debt at about 55.6 per cent of GDP for that year. The states, meanwhile, have their own fiscal responsibility laws, which they passed after the Twelfth Finance Commission linked debt relief to such legislation.

ഈ അളവുകളെല്ലാം ഒരു ചങ്ങല. ധനക്കമ്മി: എത്ര കടം. റവന്യൂ കമ്മി: അതിൽ നിത്യച്ചെലവിന് എത്ര. പ്രാഥമിക കമ്മി: പഴയ കടത്തിന്റെ പലിശയല്ലാതെ ഈ വർഷത്തെ നയംമൂലം എത്ര. പൊതുകടം ആഭ്യന്തര ഉത്പാദനവുമായി തട്ടിച്ച്: ഈ വഴി എത്രകാലം നിലനിൽക്കും. ഒരു കുടുംബം കടം എത്ര, എന്തിന്, പഴയ പലിശ എത്ര, ആകെ ഭാരം വരുമാനത്തിന് ഒത്തതാണോ എന്ന് നോക്കുന്നതുപോലെ. നമ്മുടെ നിയമങ്ങളും വാർഷിക കമ്മി ലക്ഷ്യത്തിൽനിന്ന് കട ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് മാറി. (→ English: fiscal deficit · हिन्दी: राजकोषीय घाटा)

In exam EnglishThe measures fit together as a chain. The fiscal deficit tells how much the government borrows; the revenue deficit and effective revenue deficit tell how much of that borrowing pays for consumption rather than assets; the primary deficit tells how much comes from present policy rather than past debt; and the stock of public debt, measured against GDP, tells whether the whole path can last. India's rules have moved along the same chain, from yearly deficit targets in 2003 to a debt anchor today, with an escape clause for genuine shocks. For the exam, keep the formulas exact, know which amendment added or removed each target, and link this part to part 1's revenue–capital split, to the RBI's role as debt manager, and to the Finance Commission, which shapes how much of the Centre's revenue goes to the states.

Exam traps

Recap

Practice questions

Q1. In a year a government has revenue receipts of ₹60, non-debt capital receipts of ₹5, revenue expenditure of ₹70, capital expenditure of ₹20 and interest payments of ₹15. What is its primary deficit?

  1. ₹10
  2. ₹25
  3. ₹15
  4. ₹5
Show answer

Answer: A. ₹10

Fiscal deficit = 90 − (60 + 5) = ₹25; primary deficit = 25 − 15 = ₹10. ₹25 is the fiscal deficit itself, ₹15 is the interest bill, and ₹5 is only the non-debt capital receipts.

Q2. Consider the following statements about the effective revenue deficit:
1. It is the revenue deficit minus grants for the creation of capital assets.
2. It was part of the FRBM Act as originally passed in 2003.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: A. 1 only

Statement 1 is the correct definition. Statement 2 is wrong: the concept was added by the 2012 amendment, and its target was removed in 2018. So '2 only', 'both' and 'neither' are wrong.

Q3. Which one of the following best describes the fiscal deficit of the Union government?

  1. The excess of revenue expenditure over revenue receipts
  2. The total borrowing requirement of the government in a year
  3. Total expenditure minus total receipts including borrowings
  4. The increase in the RBI's net credit to the government
Show answer

Answer: B. The total borrowing requirement of the government in a year

Fiscal deficit is total expenditure minus revenue and non-debt capital receipts, which equals what must be borrowed. The first option is the revenue deficit, the third is the old budget deficit, and the fourth is the monetised deficit.

Q4. With reference to the FRBM Act as amended in 2018, consider the following statements:
1. Central government debt was to be brought down to 40 per cent of GDP by the end of 2024-25.
2. The target of eliminating the revenue deficit was retained.
3. The escape clause permits a deviation of up to 0.5 per cent of GDP from the fiscal deficit target.
How many of the above statements are correct?

  1. Only one
  2. Only two
  3. All three
  4. None
Show answer

Answer: B. Only two

Statements 1 and 3 are correct. Statement 2 is wrong: the 2018 amendment dropped the revenue deficit and effective revenue deficit targets. So 'only one', 'all three' and 'none' are wrong.

Q5. Consider the following statements:
1. Crowding out refers to a fall in private investment when heavy government borrowing pushes up interest rates.
2. The monetised deficit is the part of the fiscal deficit financed through the National Small Savings Fund.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: A. 1 only

Statement 1 is right. Statement 2 is wrong: the monetised deficit is the part met by an increase in the RBI's net credit to the government, not by small savings. So '2 only', 'both' and 'neither' are wrong.

Q6. Match List I with List II:
List I
A. Fiscal deficit
B. Revenue deficit
C. Primary deficit
D. Effective revenue deficit
List II
1. Fiscal deficit minus interest payments
2. Revenue expenditure minus revenue receipts
3. Revenue deficit minus grants for creation of capital assets
4. Total expenditure minus revenue receipts and non-debt capital receipts
Select the correct answer using the code given below:

  1. A-4, B-2, C-1, D-3
  2. A-4, B-3, C-1, D-2
  3. A-1, B-2, C-4, D-3
  4. A-2, B-4, C-1, D-3
Show answer

Answer: A. A-4, B-2, C-1, D-3

The fiscal deficit is formula 4, the revenue deficit 2, the primary deficit 1 and the effective revenue deficit 3. The second code swaps the revenue and effective revenue deficits, the third swaps the fiscal and primary deficits, and the fourth swaps the fiscal and revenue deficits.

Q7. Consider the following statements regarding borrowing by states under Article 293 of the Constitution:
1. A state may borrow only within the territory of India upon the security of its Consolidated Fund.
2. A state that still owes money to the Government of India cannot raise a new loan without the consent of the Government of India.
Which of the statements given above is/are correct?

  1. 1 only
  2. 2 only
  3. Both 1 and 2
  4. Neither 1 nor 2
Show answer

Answer: C. Both 1 and 2

Both are correct: Article 293(1) limits state borrowing to within India on the security of the state's Consolidated Fund, and Article 293(3) requires the Centre's consent while any loan from the Centre is outstanding. So '1 only', '2 only' and 'neither' are wrong.

Q8. The FRBM Review Committee, which recommended debt as the main anchor of fiscal policy and an independent fiscal council, was chaired by:

  1. Bimal Jalan
  2. Y. V. Reddy
  3. N. K. Singh
  4. Urjit Patel
Show answer

Answer: C. N. K. Singh

N.K. Singh chaired the FRBM Review Committee (report January 2017). Bimal Jalan chaired the 2019 committee on the RBI's economic capital framework, Y.V. Reddy chaired the Fourteenth Finance Commission, and Urjit Patel chaired the 2014 expert committee on the monetary policy framework.

All partsQuick recap →

Study this in the Upscore app to keep notes, save it for revision, track your practice scores and follow a plan to the exam date. It's free.

Study this in the app →

Sources